Martijn van Berkum Structures – 10.005

1 van serie van 4

Kees Spermon De reis, 1979

Kees Spermon heeft een markant levenswerk nagelaten. Hij was een bevlogen schilder, tekenaar en graficus.Aanvankelijk werkte hij vooral in zwart en grijs. Voortdurend was hij gespitst op de schaduwen die in zijn verbeelding rondwaarden, geen mensen uit één stuk maar defiguraties die hij in nerveuze kluwens of dynamische lijnen vastlegde.Het verlies van substantie kwam in een melancholiek soort vergeefsheid tot uitdrukking. Deze benadering stelde Kees Spermon in staat eigen levenservaringen in beeldende hypotheses te veralgemeniseren. In de jaren voor zijn dood heeft hij zwart en grijs afgezworen. De meest recente schilderijen kleuren rood, blauw en geel. Maar hoe vrolijk die doeken op het eerste gezicht ook lijken, er speelt zich een drama af. Ook hier is de illusie van vrijheid onvolkomen als de vrijheid zelf.Het existentiële ongerief is onverminderd taai gebleven.

Hans Wilschut ‘Order’, 2006

Hans Wilschut fotografeert stadsgezichten, vaak badend in kunstlicht bij het vallen van de avond. Het zijn urbane stills. Ze vertonen geen spoor van bedrijvigheid. Het grootstedelijk decor wacht in cineastische gloed op actie, maar de set ligt er verlaten bij. De onwezenlijke stilte krijgt extra gewicht doordat Hans Wilschut de stad op afstand monstert. Om scherper waar te nemen doet hij telkens een stap terug; en dit versterkt de totaalindruk. Hij is de outsider die het overbekende met nieuwe ogen opneemt. Dat is een bijzondere benadering, want juist omdat mensen in hun omgeving opgaan, ontbreekt het hen doorgaans aan overzicht. Hans Wilschut is gedistantieerder en zodoende kritischer: kijk, dit hebben jullie ervan gemaakt – in knooppunten, torenflats, shopping malls en emplacementen zien jullie uiteindelijk jezelf.

Holger Niehaus z.t., 2011 (27/40)

Map met 10 editieprints, MK Edition Blauw.

Aangekocht via Stichting MK Award, een initiatief van een aantal nauw betrokkenen bij de voormalige MKgalerie Rotterdam/Berlin van Emmo Grofsmid en Karmin Kartowikromo, die op 6 juni 2011 bij een auto-ongeluk op het leven kwamen. De Kunstcommissie Hogeschool Rotterdam heeft 1 van de drie luxe editieportfolio’s aangekocht in een gelimiteerde oplage van 40, met prints van 10 gerenommeerde kunstenaars die verbonden waren aan de voormalige MKgalerie Rotterdam/Berlin.

Luuk Scholten ’s Gravenhage, 9/20 (uit de serie van ’Gogh op nieuw’), 1994

Luuk Scholten is in de kunstcollectie van de Hogeschool Rotterdam met houtsnedes vertegenwoordigd. Het zijn opvallend kleurige drukken. Het vakmanschap straalt er van af. Ze zijn in veel opzichten exemplarisch voor een levenslange omgang met grafiek. Luuk Scholten put inspiratie uit zijn persoonlijke leefwereld. Zijn prenten zijn gedegen representaties van grazige weiden, van kunsthistorische gegevens en van allerhande nieuwsfeiten. Hij werkt bij voorkeur in series die zich als doorlopende impressies laten aflezen. Zo zijn er reeksen die gebaseerd zijn op autoloze landschappen, op Van Gogh of op krantenfoto’s. Het karakter van de serie stelt de graficus in staat zijn publiek van een specifieke manier van kijken te doordringen. Bij Luuk Scholten betekent zien in elk geval ook beamen hoe de zaken volgens hem eigenlijk in elkaar steken.

Rikkert Mullenders Let’s Built as much as we can, 12/12, 2008

Hebben wij de stadslandschappen van Rikkert Mullenders inderdaad aan zijn werk in de postbezorging te danken? Dat is tenminste wel de vraag die hij zelf – half gekscherend – opwerpt. Hoe dan ook, op een gegeven moment begon hij in zeefdruk en etsen met steden. Hij raakte er meer en meer van overtuigd dat dit onderwerp zijn bestemming was. Al doende werden de stadslandschappen gedetailleerder. De mateloze detaillering beantwoordt aan een hang naar spanningen sensatie. Rikkert Mullenders ervaart echte steden namelijk als tamelijk vervelend. Voor figuren als hij valt er maar bitter weinig te beleven. Zijn architectuur doorbreekt de sleur. In energieke lijnen schetst hij het alternatief. Van hem mogen stedelingen zich ongegeneerd uitleven. Zijn stad moet spetterend zijn.

Schilte & Portielje (Huub Schilte, Jacqueline Portielje 09 / B10, 2009
Theo Poel Helder, 1993

Theo Poel is al jaren met hoofden in de weer. Hij schildert zijn koppen frontaal – van tronies met flaporen tot snuitjes met zomersproeten. Sommige hebben drie paar ogen, andere hebben gaten in plaats van ogen. Het vraagt enige tijd om al die gezichten te keuren. Pas dan vallen de gelaatsuitdrukkingen op. Portretten zijn het niet. Voor karikaturen kunnen ze ook niet doorgaan. De overdrijving dient een ander doel. Voor Theo Poel is het menselijk gelaat een klankbord waarop gemoedstoestanden in een melange van afwijzing, aanvaarding, opstand, vertwijfeling, gelukzaligheid tot uitdrukking kunnen komen. Het gezicht is dus bij uitstek communicatief, maar de bedoeling is lang niet altijd helder. Theo Poel benadrukt deze raadselachtigheid. De olieverf versluiert de uitwisseling. Het gezicht spreekt in raadselen.

William Engelen JM. Vorbeigehen Beobachtet, 27/40

Map met 10 editieprints, MK Edition Blauw.

Aangekocht via Stichting MK Award, een initiatief van een aantal nauw betrokkenen bij de voormalige MKgalerie Rotterdam/Berlin van Emmo Grofsmid en Karmin Kartowikromo, die op 6 juni 2011 bij een auto-ongeluk op het leven kwamen. De Kunstcommissie Hogeschool Rotterdam heeft 1 van de drie luxe editieportfolio’s aangekocht in een gelimiteerde oplage van 40, met prints van 10 gerenommeerde kunstenaars die verbonden waren aan de voormalige MKgalerie Rotterdam/Berlin.

Rikkert Mullenders z.t., 2009

Hebben wij de stadslandschappen van Rikkert Mullenders inderdaad aan zijn werk in de postbezorging te danken? Dat is tenminste wel de vraag die hij zelf – half gekscherend – opwerpt. Hoe dan ook, op een gegeven moment begon hij in zeefdruk en etsen met steden. Hij raakte er meer en meer van overtuigd dat dit onderwerp zijn bestemming was. Al doende werden de stadslandschappen gedetailleerder. De mateloze detaillering beantwoordt aan een hang naar spanningen sensatie. Rikkert Mullenders ervaart echte steden namelijk als tamelijk vervelend. Voor figuren als hij valt er maar bitter weinig te beleven. Zijn architectuur doorbreekt de sleur. In energieke lijnen schetst hij het alternatief. Van hem mogen stedelingen zich ongegeneerd uitleven. Zijn stad moet spetterend zijn.

Rikkert Mullenders Museumpark (1/15)

Hebben wij de stadslandschappen van Rikkert Mullenders inderdaad aan zijn werk in de postbezorging te danken? Dat is tenminste wel de vraag die hij zelf – half gekscherend – opwerpt. Hoe dan ook, op een gegeven moment begon hij in zeefdruk en etsen met steden. Hij raakte er meer en meer van overtuigd dat dit onderwerp zijn bestemming was. Al doende werden de stadslandschappen gedetailleerder. De mateloze detaillering beantwoordt aan een hang naar spanning en sensatie. Rikkert Mullenders ervaart echte steden namelijk als tamelijk vervelend. Voor figuren als hij valt er maar bitter weinig te beleven. Zijn architectuur doorbreekt de sleur. In energieke lijnen schetst hij het alternatief. Van hem mogen stedelingen zich ongegeneerd uitleven. Zijn stad moet spetterend zijn.

Silvia B Jeux Noirs, 2/3

Silvia B is bekend van haar sculpturen die hybride personages verbeelden – gevangen tussen verschillende leeftijden, geslachten of culturen, of tussen mens en pop of mens en dier. Ook tekeningen, fotowerken en een handschoenenlijn behoren tot haar oeuvre en het maken van tentoonstellingen als curator.

Jeux Noirs is een drieluik van fotowerken waarin zwarte kauwtjes figureren met een bal en feestmuts. Het kan spel zijn of bevel, sarren of narren. De werken maken onderdeel uit van Le Cirque (vanaf 2010), een melancholieke serie, zwart in zwart, van mensen met dierlijke vachten en dieren die menselijke gedragingen vertonen, refererend aan het circusleven.

Hidde van Schie Bad News for Everyone, 2010

Hidde van Schie is van vele markten thuis. Bij hem gaan muziek, theater en beeldende kunst moeiteloos samen. Hij schakelt soepel over van schilderij, collage en sculptuur naar performance en popsong. Hij zet zich vol overtuiging af tegen de esthetisering van het actuele wereldbeeld. In tijden van universele mooimakerij heeft schoonheid zich uitgeleverd aan mode, lifestyle, sport, porno en reclame. Deze omstandigheid laat de kunstenaar geen andere keuze dan de provocatie. Hidde van Schie is daarom provocateur. Hij provoceert met overkill. Zijn grote schilderijen vormen een geschikt platform. Eigenlijk zijn ze te kleurig. Rood, roze, geel, paars en groen vloeken opzichtig. De verf druipt van het canvas. De huilende vogels slaan alles. Ze zijn pertinent niet mooi. Maar het publiek krijgt de show die het verdient. Vogel na vogel.

Joep van Lieshout Sink (model Lille), 1994

Joep van Lieshout beweegt zich op het snijvlak van autonome en toegepaste kunst. Sinds 1995 opereert hij onder de naam Atelier van Lieshout (AVL). AVL produceert meubels, sanitair, keukens, cabines, abri’s, campers, caravans. Alles uitgevoerd in polyester. Waterdicht, slijtvast en in diverse kleuren leverbaar. De ontwerpen hebben geen kapsones, maar hun functionaliteit doet niet af aan hun artistieke status; na Marcel Duchamp kan het toilet of de wasbak vast en zeker ook kunst zijn. Fors opzien baarden mega-projecten waarin AVL maatschappelijke stellingen betrekt. Overdaad en verspilling worden resoluut aan de kaak gesteld. Het streven is op volledige autarkie gericht. Survival staat of valt met consequente recycling. Zelfs van het ‘product’ mens. Het doel heiligt de middelen. Politiek correct of niet.

Barbara Helmer z.t. #14, 2010

Barbara Helmer tekent onnatuurlijke natuur. Zij werkt naar uitvergrotingen van eigen foto’s: opnames in het voorbijgaan,van landschappen met terloopse sporen van menselijke activiteit. De potloodtekeningen zijn gestapeld; eerst kleur, dan grafiet. Die grijze deklaag tempert het gamma, zoals de avondnevel het late daglicht omfloerst. Onnatuurlijke natuur is het post romantische Arcadië ergens ter hoogte van een pleisterplaats aan de snelweg langs de Veluwezoom. Het panorama past mooi in het frame van de voorruit. Maar in de versie van Barbara Helmer verenigen dag en nacht zich opnieuw tot een elegie. De sensitieve nuancering van de tekening orkestreert gevoelens van vervreemding en bevreemding. De invallende schemering stemt ondefinieerbaar weemoedig. Dit kunstige landschap is een welkome stand-in van ongerepte natuur.

Johan van Oord Halters blauw, 2000

Johan van Oord schaaft en vijlt aan kleur, vorm en structuur, tot zijn pictorale ruimte in balans is. Zijn aanpak vergt opperste concentratie en een niet aflatende discipline. De inrichting van het schilderij verloopt systematisch. De zorgvuldigheid waarmee de handelingen worden uitgevoerd, heeft iets dwingends. Het protocol lijkt onverbiddelijk. Niets aan het toeval overlaten! Onderdelen onderling afstemmen! Verhoudingen juist inschatten! Geen enkel detail veronachtzamen! Toch is het resultaat meer dan enkel de logische uitkomst van een berekening. Op het doek verschijnteen overtuigende proeve van bekwaamheid. De regulering is geen doel op zich. Ze is dienstig aan een onderneming die leidt naar het moment suprême waarop strikte ordening en opperste sensibiliteit in een onbetwistbare compositie samenvallen. Inderdaad: in optima forma.

Jan van Munster Energielijn, zwart/wit, 1978 (oplage 20)

Bij Jan van Munster draait het altijd om energie. Vaak is er sprake van elektriciteit, licht of temperatuur, soms ook wel van magnetisme of radioaktiviteit. De energie zit bijna altijd in tegenstellingen besloten. Polariteiten zijn er in vele soorten en maten: licht en donker, hitte en kou, plus en min, stilte en lawaai, vloeing en stolling. Sculptuur maakt de werking van de energie manifest. Dat gebeurt bijvoorbeeld met cirkels en lijnen van neon, zwart stalen ijstafels of roodgloeiende staven. Jan van Munster is niet geïnteresseerd in een metafysica van de energie; hij houdt het konkreet. De kunstenaar is de laborant die processen stuurt. In een eruptie van vindingrijkheid stelt hij de toeschouwer desnoods aan reële risico’s bloot. ‘Aanraken verboden’ betekent dat het kunstwerk werkelijk levensgevaarlijk is.

Arthur Kleinjan ‘Paris Looks nr.03’, 1999 – 2001
Arthur Kleinjan heeft een scherp oog voor fotografische conventies. Hij heeft zich laten kennen als een bedachtzame waarnemer. De stad is zijn studio. Zijn reputatie werd gevestigd met een serie foto’s van fotograferende stellen voor deSacré Coeur in Montmarte: Paris Looks. Toeristischer kan het niet. De poses zijn typisch voor de vakantiefoto die voor een authentieke ervaring moet instaan maar niet aan het cliché ontstijgt. Totdat Arthur Kleinjan het heft in handen neemt. Hij voorziet de gemeenplaats van een monumentale allure. Van achteren, vanaf een hoger gelegen standpunt eigent hij zich de scène in een verrassende reprise toe. Poseren wordt appelleren. De doublure schenkt het beeld de oorspronkelijke strekking van een intieme wederzijdse betrokkenheid. Het tafereel komt alsnog tot spreken: voilà.
Ralph van Meijgaard ’07 n.4

Het is aan de schilderijen van Ralph van Meijgaard goed te zien dat hij ook keramiek beoefent. Hij is duidelijk op objectengericht. Hij heeft zich omringd met huiselijke varia. Hij verzamelt petjes, een tennisbal, kop en schotel, een boodschappen mandje en meer van dat soort dingen. Hij brengt ze op een bescheiden maar zelfverzekerde wijze als een collectie van alledaagse merkwaardigheden onder de aandacht. Vertrouwde voorwerpen hebben een gedaante verwisseling ondergaan. Kenmerkende onderdelen zijn uitgeruild. Kleur, vorm en dessin presenteren zich inwisselende allianties. De dingmatigheid van de dingen wordt met een onpersoonlijke toets in olieverf aangegeven. Daarmee prikkelt Ralph van Meijgaard de kijker aan de doeken een eigen invulling te geven. Zijn schilderijen zijn voor combinatie geknipt.

Guido de Waart Kwadraatblad, 4/24, 1967

Guido de Waart zet zijn maaksels steevast met de grootst mogelijke aandacht in elkaar. Langzaam maar zeker groeien ze uit tot karakteristieke variaties op een beproefd thema: elke opzet is op het vierkant gestoeld. Dit basale concept biedt Guido de Waart de gelegenheid om kunstwerken in reeksen uit te voeren, ongeacht of het tekeningen, schilderingen of objecten zijn. Het vierkant is voor hem een middel om een effectieve koppeling van verschillende eenheden in een evenwichtige samenhang tot stand te brengen. Het legt hem geen beperkingen op maar bewijst zich als een onuitputtelijke bron waaraan een veelheid van technieken en toepassingen ontspringt. Dit potentieel komt in de cadans van de serie tot uitdrukking. Guido de Waart kan ermee lezen en schrijven. En fluisteren (als het moet).

Maria Ikonomopoulou In Between 2004 – 2008

.

Froukje Tan Chorasjaja Pogoda (1993, 20 min), De zaak van Traan (1996, 10 min), Ode aan de 2e Flat (1996, 13 min), OMA (1994), Polen (1993)

Al in haar vroege video’s probeerde Froukje Tan aan gewone dingen een onalledaagse draai te geven. Het zou een kenmerkende houding voor haar verdere carrière worden. Inmiddels heeft Froukje Tan zich tot een spraakmakende filmmaker ontwikkeld. Zij heeft haar sporen ruimschoots verdiend met vrij werk, met voldragen speelfims, met pakkende documentaires en met producties in opdracht. Haar single plays waren bij de VPRO en de KRO te zien. Ook nu nog wil zij aan gewone dingen een onalledaagse draai geven. Want, zegt ze, we weten niet wat we niet zien. Om op te merken hoe fraai het ritme van een oerdegelijk flatgebouw eigenlijk is of om uit te dokteren hoe een tranenmeisje aan een tranenwinkel begint, moet je in elk geval een onbevangen instelling hebben. Die onbevangenheid tekent Froukje Tan ten voeten uit.

Hans Andringa ‘Reis door labyrint van gestolde herinneringen’
Otto Egberts Migrating disease, 2005

De surreële schilderijen en tekeningen van Otto Egberts stemmen niet bepaald vrolijk. De teneur is overwegend somber. Otto Egberts heeft zo zijn twijfels over de zin van het bestaan. Zijn mensen zijn uit wormstekig hout gesneden. Ze ogen kwetsbaar en wezensvreemd. Bijna altijd zijn ze alleen. Soms liggen ze op bed, besluiteloos en treurig. De treurnis valt ook aan de verf af te lezen. Grijstinten domineren. Gaandeweg zijn de mensen uit beeld geraakt. De afgelopen tijd is Otto Egberts eindeloos aan het schuren en gummen. Een vaalwit oppervlak toont de sporen van ingespannen arbeid. Zwoegend heeft de scepticus zich een weg naar een ijle expressiviteit gebaand. Het surreële is aangrijpend kale ruimtelijkheid geworden. Het beantwoordt aan niets anders dan aan de stuurloosheid van de inspanning. Alles is leegte.

 

Henri Jacobs Voisinage

De tekeningen van Henri Jacobs zijn vensters op een denkbeeldig interieur. Zij bieden zicht op vertrekken waarin zich van alles en nog wat afspeelt. Er zijn rekwisieten, er zijn menselijke gestaltes en af en toe zijn er flarden tekst. De compositie wekt vage vermoedens. De aankleding zweemt naar iets bekends maar is toch eerder verdichtend dan verklarend. Soms zijn de tekeningen verbonden met andere tekeningen, soms refereren ze aan kunstgeschiedenis, soms staan ze op zichzelf. Thema en techniek variëren. Henri Jacobs maakt gebruik van aquarel, potlood en inkt. Bovendien mengt hij figuratie met non-figuratie. Geregeld overschrijft hij uitgekraste notities met een nieuwe – een palimpsest. De tekeningen geven uiting aan innerlijke monologen, theatrale visioenen en sensuele fantasieën. Alleen de tekenaar weet naar aanleiding waarvan ze zijn opgetekend.

Arthur Kleinjan ‘Paris Looks nr. 01’, 1999 – 2001

Arthur Kleinjan heeft een scherp oog voor fotografische conventies. Hij heeft zich laten kennen als een bedachtzame waarnemer. De stad is zijn studio. Zijn reputatie werd gevestigd met een serie foto’s van fotograferende stellen voor deSacré Coeur in Montmarte: Paris Looks. Toeristischer kan het niet. De poses zijn typisch voor de vakantiefoto die voor een authentieke ervaring moet instaan maar niet aan het cliché ontstijgt. Totdat Arthur Kleinjan het heft in handen neemt. Hij voorziet de gemeenplaats van een monumentale allure. Van achteren, vanaf een hoger gelegen standpunt eigent hij zich de scène in een verrassende reprise toe. Poseren wordt appelleren. De doublure schenkt het beeld de oorspronkelijke strekking van een intieme wederzijdse betrokkenheid. Het tafereel komt alsnog tot spreken: voilà.

Willem Besselink Slapen/waken juni, juli en augustus 2015
Froukje Tan Chorasjaja Pogoda (1993, 20 min), De zaak van Traan (1996, 10 min), Ode aan de 2e Flat (1996, 13 min), OMA (1994), Polen (1993)

Al in haar vroege video’s probeerde Froukje Tan aan gewone dingen een onalledaagse draai te geven. Het zou een kenmerkende houding voor haar verdere carrière worden. Inmiddels heeft Froukje Tan zich tot een spraakmakende filmmaker ontwikkeld. Zij heeft haar sporen ruimschoots verdiend met vrij werk, met voldragen speelfims, met pakkende documentaires en met producties in opdracht. Haar single plays waren bij de VPRO en de KRO te zien. Ook nu nog wil zij aan gewone dingen een onalledaagse draai geven. Want, zegt ze, we weten niet wat we niet zien. Om op te merken hoe fraai het ritme van een oerdegelijk flatgebouw eigenlijk is of om uit te dokteren hoe een tranenmeisje aan een tranenwinkel begint, moet je in elk geval een onbevangen instelling hebben. Die onbevangenheid tekent Froukje Tan ten voeten uit.

Miyuki Okuyama Signal Box 2, 2010 (27/40)

Map met 10 editieprints, MK Edition Blauw.

Aangekocht via Stichting MK Award, een initiatief van een aantal nauw betrokkenen bij de voormalige MKgalerie Rotterdam/Berlin van Emmo Grofsmid en Karmin Kartowikromo, die op 6 juni 2011 bij een auto-ongeluk op het leven kwamen. De Kunstcommissie Hogeschool Rotterdam heeft 1 van de drie luxe editieportfolio’s aangekocht in een gelimiteerde oplage van 40, met prints van 10 gerenommeerde kunstenaars die verbonden waren aan de voormalige MKgalerie Rotterdam/Berlin.

Henri Jacobs Exhibitie Expositie

De tekeningen van Henri Jacobs zijn vensters op een denkbeeldig interieur. Zij bieden zicht op vertrekken waarin zich van alles en nog wat afspeelt. Er zijn rekwisieten, er zijn menselijke gestaltes en af en toe zijn er flarden tekst. De compositie wekt vage vermoedens. De aankleding zweemt naar iets bekends maar is toch eerder verdichtend dan verklarend. Soms zijn de tekeningen verbonden met andere tekeningen, soms refereren ze aan kunstgeschiedenis, soms staan ze op zichzelf. Thema en techniek variëren. Henri Jacobs maakt gebruik van aquarel, potlood en inkt. Bovendien mengt hij figuratie met non-figuratie. Geregeld overschrijft hij uitgekraste notities met een nieuwe – een palimpsest. De tekeningen geven uiting aan innerlijke monologen, theatrale visioenen en sensuele fantasieën. Alleen de tekenaar weet naar aanleiding waarvan ze zijn opgetekend.

Peter Otto Compound I, 2006

Peter Otto schildert zijn schilderingen als beelden waar je tegenop kunt lopen en hij beeldhouwt zijn beelden als schilderingen waar je omheen kunt lopen. Ze zijn de fysieke reacties op zintuiglijke impressies en als zodanig roepen ze een ambivalente wereld op. Ze paren tegenstelling aan tegenstelling: duister en raadselachtig versus helder en delicaat,welbehagen versus ongemak, hoop versus vertwijfeling, tintelend genoegen versus hartgrondige afkeer. In weerwil van de wrijving zijn de elementen innig met elkaar verstrengeld. Niets heeft de overhand. De ambivalentie krijgt vaste vorm in verf, gips, brons en keramiek. Elke uitvoering is een tot de verbeelding sprekende mix van eigenschappen, variërend van de ruwe bewerking tot de gepolijste verfijning – een fremdkörper dat aanzet tot bewondering of verguizing.

Silvia B Jeux Noirs, 1/3

Silvia B is bekend van haar sculpturen die hybride personages verbeelden – gevangen tussen verschillende leeftijden, geslachten of culturen, of tussen mens en pop of mens en dier. Ook tekeningen, fotowerken en een handschoenenlijn behoren tot haar oeuvre en het maken van tentoonstellingen als curator.

Jeux Noirs is een drieluik van fotowerken waarin zwarte kauwtjes figureren met een bal en feestmuts. Het kan spel zijn of bevel, sarren of narren. De werken maken onderdeel uit van Le Cirque (vanaf 2010), een melancholieke serie, zwart in zwart, van mensen met dierlijke vachten en dieren die menselijke gedragingen vertonen, refererend aan het circusleven.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Henk de Looper z.t., 1993

Henk de Looper was bovenal graficus. De droge naald lag altijd voor het grijpen. Gaandeweg breidde hij zijn werkveld uit met olie- en aquarelverf, inkt en krijt. Op het einde van zijn leven nam hij noodgedwongen zijn toevlucht tot pen en potlood op handzaam formaat. Steeds ging het hem om abstracte voorstellingen op het platte vlak. Geometrische figuren vormden het uitgangspunt. Met driehoek en ellips wist Henk de Looper een ruimtelijkheid tot stand te brengen die de voor hem zo kenmerkende discretie bezat. Aan licht kende hij een grote waarde toe. Een fijnzinnig lijnenspel roept het licht in verschillende schakeringen tevoorschijn. Het licht manifesteert zich bij uitstek in de mandorla. Deze vorm is een traditioneel teken van de transfiguratie – de stralende verheerlijking na de dood. Aan deze eerbiedwaardige traditie bleef Henk de Looper trouw.

Luuk Scholten Krantenfoto 2/12, 1990

Luuk Scholten is in de kunstcollectie van de Hogeschool Rotterdam met houtsnedes vertegenwoordigd. Het zijn opvallend kleurige drukken. Het vakmanschap straalt er van af. Ze zijn in veel opzichten exemplarisch voor een levenslange omgang met grafiek. Luuk Scholten put inspiratie uit zijn persoonlijke leefwereld. Zijn prenten zijn gedegen representaties van grazige weiden, van kunsthistorische gegevens en van allerhande nieuwsfeiten. Hij werkt bij voorkeur in series die zich als doorlopende impressies laten aflezen. Zo zijn er reeksen die gebaseerd zijn op autoloze landschappen, op Van Gogh of op krantenfoto’s. Het karakter van de serie stelt de graficus in staat zijn publiek van een specifieke manier van kijken te doordringen. Bij Luuk Scholten betekent zien in elk geval ook beamen hoe de zaken volgens hem eigenlijk in elkaar steken.

Sarah van der Pols Amae 1, 2007

Sarah van der Pols werkt in gemengde technieken. Ze past uiteenlopende middelen toe: schroeivlekken, Oost-Indische inkt, acryl, pigmentstift, balpen en potlood. En dat doet ze bijna altijd in één kunstwerk, op zijde of papier. Zo merkt ze haar stroken en vellen als een volleerde tatoeëerster. Haar mensen zijn doorgaans kwetsbaar, de omstandigheden vaak kritiek. Donkere gedaantes met krijtwitte gezichten belichamen beladen momenten. Het röntgenogram op een zwart torso fascineert en verontrust. De personages lijken hun lot gelaten te dragen. In een ongastvrije werkelijkheid moeten zij proberen te aarden. Bedachtzaam ondergaan zij het korte oponthoud tussen geboorte en dood. Eens zal hun zilveren schaduw herrijzen als een feniks uit de as. Dit fundamentele inzicht brengt mentale kalmte. De rest is bijzaak.

Eric van Straaten Pyramids I Giza, 1988

Eric van Straaten is een veelzijdige fotograaf. Hij heeft een zwak voor verhalen. Al dreigt de verstaanbaarheid van veelverhalen in het gewoel van de digitale media teloor te gaan, Eric van Straaten blijft een trouwe speurder naar doorleefde geschiedenissen. Hij richt zijn lens op plekken en op mensen die hem iets te zeggen hebben. Als hij uitzoomt, overheerst het avontuur. Zee, industrie, haven, jungle, pyramides en tempelcomplexen staan borg voor meeslepende epiek. Zo fotografeerde hij Nederlandse industriële landschappen, en waterwegen tussen Boedapest en Rotterdam. Als hij inzoomt,accentueert hij het persoonlijke. Dan gaat zijn aandacht bijvoorbeeld uit naar het leven op de grote vaart. Maar bewoners die zich belangeloos inzetten voor hun straat of wijk kunnen ook op hem rekenen. Eric van Straaten heeft hen als buurthelden gefotografeerd.

Silvia B Petite Pause, 2011, 3/3

De sculpturen, tekeningen en foto’s van Silvia B. munten uit in raffinement. Zij confronteren de toeschouwer met een uitgelezen gezelschap. Onberispelijk uitgedoste kunstwezens eisen alle aandacht op. Het zijn meesterstukken van een chirurgische esthetiek. Hun verleidelijkheid is elektrificerend. Lichaamsvormen en lichaamsversieringen versmelten in toonbeelden van triomfantelijkheid, waakzaamheid, onderdanigheid, wreedheid en aandoenlijkheid. Hun schoonheid tart wetten en voorschriften. Kosten noch moeiten zijn gespaard om hun verschijning een subtiele maar ontegenzeggelijk morbide luxe te verlenen. Zorgvuldig opgezette huisdieren spreken boekdelen. Met deze viervoetige vriendjes en gevederde makkertjes weet Silvia B. ook wel raad. Als exquise stillevens trotseren zij de tijd.

1 uit serie van 4

Willem Oorebeek z.t., 1992

Willem Oorebeek pendelt tussen verschillende grafische procedé’s. Hij maakt op een geheel eigen manier gebruik van gangbare scenario’s. Zijn tegendraadse benadering komt tot ontplooiing in een weloverwogen toepassing van reproductie,afbreking, verstoring, herhaling en verspringing. Persoonlijke motieven worden met veel gevoel voor de juiste dosering in constellaties van ruiten, rasters, dotten, strepen en stroken gehuld. De camouflage maakt het beeldwerk raadselachtig.Het verhullende karakter van Willem Oorebeeks grafiek staat op gespannen voet met de communicatieve dienstbaarheid van de commerciële visuele vormgever. De hoofdsom van al zijn verhulling is het pictogram; de afleesbaarheid van het teken gaat achter associatieve sluiers schuil. Als in een fascinerende rebus.

Froukje Tan Chorasjaja Pogoda (1993, 20 min), De zaak van Traan (1996, 10 min), Ode aan de 2e Flat (1996, 13 min), OMA (1994), Polen (1993)

Al in haar vroege video’s probeerde Froukje Tan aan gewone dingen een onalledaagse draai te geven. Het zou een kenmerkende houding voor haar verdere carrière worden. Inmiddels heeft Froukje Tan zich tot een spraakmakende filmmaker ontwikkeld. Zij heeft haar sporen ruimschoots verdiend met vrij werk, met voldragen speelfims, met pakkende documentaires en met producties in opdracht. Haar single plays waren bij de VPRO en de KRO te zien. Ook nu nog wil zij aan gewone dingen een onalledaagse draai geven. Want, zegt ze, we weten niet wat we niet zien. Om op te merken hoe fraai het ritme van een oerdegelijk flatgebouw eigenlijk is of om uit te dokteren hoe een tranenmeisje aan een tranenwinkel begint, moet je in elk geval een onbevangen instelling hebben. Die onbevangenheid tekent Froukje Tan ten voeten uit.

Silvia B La Sieste, 2011, 3/3

De sculpturen, tekeningen en foto’s van Silvia B. munten uit in raffinement. Zij confronteren de toeschouwer met een uitgelezen gezelschap. Onberispelijk uitgedoste kunstwezens eisen alle aandacht op. Het zijn meesterstukken van een chirurgische esthetiek. Hun verleidelijkheid is elektrificerend. Lichaamsvormen en lichaamsversieringen versmelten in toonbeelden van triomfantelijkheid, waakzaamheid, onderdanigheid, wreedheid en aandoenlijkheid. Hun schoonheid tart wetten en voorschriften. Kosten noch moeiten zijn gespaard om hun verschijning een subtiele maar ontegenzeggelijk morbide luxe te verlenen. Zorgvuldig opgezette huisdieren spreken boekdelen. Met deze viervoetige vriendjes en gevederde makkertjes weet Silvia B. ook wel raad. Als exquise stillevens trotseren zij de tijd.

1 uit serie van 4

Sander Lorier Pixelvaas

Pixelvaas:

Deze vaas is gemaakt met de gedachten dat de digitale wereld steeds een belangrijkere rol speelt in ons leven. Deze vaas combineert een analoge organische vorm met digitale pixels. De vaas lijkt als het ware opgeslokt te worden door de digitale pixels, De vaas laat zien dat analoog en digitaal ook perfect samen kunnen bestaan.

De negatieve vorm van deze vaas is eerst in gips vervaardigd. Hier wordt vloeibare porselein klei in gegoten. Dit hardt vervolgens uit doordat het poreuze gips het vocht uit de klei trekt. Nadat de vaas hard is, wordt deze uit de mal gehaald en met de hand afgewerkt. Ten slotte wordt deze vaas op 1240 graden in een speciale oven gebakken zodat deze bestand is tegen water en vaatwasser.

 

 

 

Theo Poel Wachting, 1990

Theo Poel is al jaren met hoofden in de weer. Hij schildert zijn koppen frontaal – van tronies met flaporen tot snuitjes met zomersproeten. Sommige hebben drie paar ogen, andere hebben gaten in plaats van ogen. Het vraagt enige tijd om al die gezichten te keuren. Pas dan vallen de gelaatsuitdrukkingen op. Portretten zijn het niet. Voor karikaturen kunnen ze ook niet doorgaan. De overdrijving dient een ander doel. Voor Theo Poel is het menselijk gelaat een klankbord waarop gemoedstoestanden in een melange van afwijzing, aanvaarding, opstand, vertwijfeling, gelukzaligheid tot uitdrukking kunnen komen. Het gezicht is dus bij uitstek communicatief, maar de bedoeling is lang niet altijd helder. Theo Poel benadrukt deze raadselachtigheid. De olieverf versluiert de uitwisseling. Het gezicht spreekt in raadselen.

Martijn van Berkum Structures – 10.001

1 van serie van 4

Edwin Zwakman Aan zee, 1995

Edwin Zwakman heeft een voorliefde voor het artificiële aanzien van onze dagelijkse realiteit. Zijn werk is geënt op de beleving van plekken die hun bestaan volledig aan menselijk ingrijpen te danken hebben. Hier is het alles constructie wat de klok slaat, van waterkeringen, verkeersknooppunten, emplacementen, hoogspanningsleidingen en nieuwbouwwijken tot flats, doorzonwoningen, appartementen en interieurs. De werkelijkheid van ingenieurs, planologen en architectenkrijgt haar beslag in vernuftige foto’s van maquettes. Het schaalmodel in de beslotenheid van de studio benadrukt de kunstmatigheid van de wereld daarbuiten. De foto is de ironische registratie van deze gekunsteldheid. De uitgekiendere productie van namaak relativeert de drang tot ordening die de grootschalige ontwikkelaar eigen is.

Karin Arink Fig. 1 (kneeling), 2011
Tiina Mielonen Memorial Park, 2011 (27/40

Map met 10 editieprints, MK Edition Blauw.

Aangekocht via Stichting MK Award, een initiatief van een aantal nauw betrokkenen bij de voormalige MKgalerie Rotterdam/Berlin van Emmo Grofsmid en Karmin Kartowikromo, die op 6 juni 2011 bij een auto-ongeluk op het leven kwamen. De Kunstcommissie Hogeschool Rotterdam heeft 1 van de drie luxe editieportfolio’s aangekocht in een gelimiteerde oplage van 40, met prints van 10 gerenommeerde kunstenaars die verbonden waren aan de voormalige MKgalerie Rotterdam/Berlin.

Rikkert Mullenders Wijnhaven/Blaak 10, (1/15)

Hebben wij de stadslandschappen van Rikkert Mullenders inderdaad aan zijn werk in de postbezorging te danken? Dat is tenminste wel de vraag die hij zelf – half gekscherend – opwerpt. Hoe dan ook, op een gegeven moment begon hij in zeefdruk en etsen met steden. Hij raakte er meer en meer van overtuigd dat dit onderwerp zijn bestemming was. Al doende werden de stadslandschappen gedetailleerder. De mateloze detaillering beantwoordt aan een hang naar spanning en sensatie. Rikkert Mullenders ervaart echte steden namelijk als tamelijk vervelend. Voor figuren als hij valt er maar bitter weinig te beleven. Zijn architectuur doorbreekt de sleur. In energieke lijnen schetst hij het alternatief. Van hem mogen stedelingen zich ongegeneerd uitleven. Zijn stad moet spetterend zijn.

Hans Wilschut ‘Bridge’, 2007

Hans Wilschut fotografeert stadsgezichten, vaak badend in kunstlicht bij het vallen van de avond. Het zijn urbane stills. Ze vertonen geen spoor van bedrijvigheid. Het grootstedelijk decor wacht in cineastische gloed op actie, maar de set ligt er verlaten bij. De onwezenlijke stilte krijgt extra gewicht doordat Hans Wilschut de stad op afstand monstert. Om scherper waar te nemen doet hij telkens een stap terug; en dit versterkt de totaalindruk. Hij is de outsider die het overbekende met nieuwe ogen opneemt. Dat is een bijzondere benadering, want juist omdat mensen in hun omgeving opgaan, ontbreekt het hen doorgaans aan overzicht. Hans Wilschut is gedistantieerder en zodoende kritischer: kijk, dit hebben jullie ervan gemaakt – in knooppunten, torenflats, shopping malls en emplacementen zien jullie uiteindelijk jezelf.

Marcel Wesdorp X3281.25/Y4316.41/Z120, 2009 – 2011, 1/3

Met slimme software knutselt Marcel Wesdorp aan prints en animaties van toendra’s, steppes en woestijnen. De virtuele landschappen zijn woest en ledig. Hun aanblik berust op passen en meten. Aan profiel, reliëf en atmosfeer ligt digitale manipulatie ten grondslag. Een zorgvuldig gecomponeerde schijnwereld in lichtgrauwe tinten schept de illusie van een immense uitgestrektheid. Verre einders en hoge luchten benadrukken de ongenaakbaarheid van het vergezicht. De hyperrealistische ruimte verlokt en beangstigt. In deze verweesde regionen loopt elke oriëntering spaak. Maar de richtingloosheid is niet hopeloos. Marcel Wesdorps kunstige vormgeving voorziet in een esthetische behoefte. Ook het meest barre non-oord verschaft de doorgewinterde observator als kunstwerk wel degelijk genoegen.

Rikkert Mullenders Night City Black, 9/12, 2007

Hebben wij de stadslandschappen van Rikkert Mullenders inderdaad aan zijn werk in de postbezorging te danken? Dat is tenminste wel de vraag die hij zelf – half gekscherend – opwerpt. Hoe dan ook, op een gegeven moment begon hij in zeefdruk en etsen met steden. Hij raakte er meer en meer van overtuigd dat dit onderwerp zijn bestemming was. Al doende werden de stadslandschappen gedetailleerder. De mateloze detaillering beantwoordt aan een hang naar spanningen sensatie. Rikkert Mullenders ervaart echte steden namelijk als tamelijk vervelend. Voor figuren als hij valt er maar bitter weinig te beleven. Zijn architectuur doorbreekt de sleur. In energieke lijnen schetst hij het alternatief. Van hem mogen stedelingen zich ongegeneerd uitleven. Zijn stad moet spetterend zijn.

Arie de Groot Als een blik in een andere kamer, 1996

Het scheelde niet veel of Arie de Groot had in 1964 de beeldende kunst vaarwel gezegd. Die stap heeft hij gelukkig niet gezet. Wars van trends en modes ontwikkelde hij een handschrift dat opvalt door eenvoud, ingetogenheid en maatvoering. Met stippen, ruiten en sterren zet hij een grondplan op papier uit. De abstracte patronen tekent hij met potlood en krijt dwars door eerder aangebrachte perforaties heen. Die perforaties zijn zelf ook weer een soort tekeningen;ze geven vormen te zien die aan kledingstukken of mensen doen denken. Zo ontstaan er eigenlijk twee tekeningen die op elkaar inwerken. De interferentie is nu eens soepel, dan weer hortend. Arie de Groot gebruikt ook nog dingen die zich eigenlijk niet met tekenen laten rijmen, zoals kralen of doosjes. Uitproberen maar – zolang het houdt.

Juul Kraijer z.t., 2000

In haar tekeningen zinspeelt Juul Kraijer op een binnenwereld die ons weliswaar nabij is maar die zich niet een, twee,drie in kaart laat brengen. In houtskool of conté legt zij in zichzelf gekeerde gestaltes en portretten van jonge vrouwen vast. Met een psychografische trefzekerheid wordt een sfeer van meditatie en contemplatie opgeroepen. Het witte vlak accentueert de roerloosheid van haar frêle figuren. Er lijkt nauwelijks iets te gebeuren. Juul Kraijer is uiterst spaarzaam met kleur en achtergrond. Meestal volstaan de zwart tonen. Maar de onderhuidse toewijding is onloochenbaar. Poëtische hints als tongen, vogels, vissen, planten en bomen duiden op een innerlijke beleving die deze subtiele tekeningen hun intense zeggingskracht bezorgt. De ascetische volharding loont de moeite: oefening baart kunst.

Olphaert den Otter Lucht, 16-1-2013
Melle de Boer Jeanne d’Arc, 2010

Dat de tekenaar Melle de Boer en de Country Noir musicus John Dear Mowing Club in één en dezelfde persoon verenigd zijn, hoeft niemand te verbazen. Melle de Boer tekent als een bevlogen improvisator. De tekeningen zijn onnavolgbaar geestig. Ontmythologisering van rolmodellen en schoolvoorbeelden is het hoofdthema. Het obligate image van winnaars en verliezers wordt in een tragikomisch daglicht gesteld. Melle de Boer kent die beeldvorming maar al te goed van de computerspelletjes waaraan hij als kind verslingerd was. Hij doorbreekt de ban van monsters, schurken, redders, levels en scores. De kunstenaar schoeit de stof op een andere leest. In tekst en beeld strooit hij met nieuwe vondsten. De zijne. Heden en verleden vervloeien. Super Mario als gevallen aartsengel? Nou ja, waarom eigenlijk niet.

Marin de Jong Magic Cluster Foundation, 2007

Marin de Jong schildert zijn doeken al tempera. Ei, water en pigmenten, dat zijn de ingrediënten die hem de kleuren leveren waarop hij zijn zinnen had gezet. Inderdaad, dat is een traditioneel recept. Maar voor de posthistorische collages van deze geëngageerde kunstenaar bewijst het uitstekende diensten. De kleuren waaieren uiteen in een mat glanzend palet dat de schreeuwerige esthetiek van de consumptiemaatschappij tot kalmte maant. Het rotsvaste geloof inkoopkracht reduceert de wat minder materialistisch ingestelde mens tot een armzalige sektariër. Kopen zal je, tot je erbij neervalt (en zolang de voorraad strekt). Want de consument wil iets en eist het – en wel nu meteen. Losse blikvangers versleutelt Marin de Jong tot gevatte commentaren op kooplust en kuddegedrag. Zijn onderkoelde humor ontnuchtert.

Eric van Straaten Boatshrine of Hakoris, Karnak 1988

Eric van Straaten is een veelzijdige fotograaf. Hij heeft een zwak voor verhalen. Al dreigt de verstaanbaarheid van veelverhalen in het gewoel van de digitale media teloor te gaan, Eric van Straaten blijft een trouwe speurder naar doorleefde geschiedenissen. Hij richt zijn lens op plekken en op mensen die hem iets te zeggen hebben. Als hij uitzoomt, overheerst het avontuur. Zee, industrie, haven, jungle, pyramides en tempelcomplexen staan borg voor meeslepende epiek. Zo fotografeerde hij Nederlandse industriële landschappen, en waterwegen tussen Boedapest en Rotterdam. Als hij inzoomt,accentueert hij het persoonlijke. Dan gaat zijn aandacht bijvoorbeeld uit naar het leven op de grote vaart. Maar bewoners die zich belangeloos inzetten voor hun straat of wijk kunnen ook op hem rekenen. Eric van Straaten heeft hen als buurthelden gefotografeerd.

Janine Schrijver Rotterdam Vroesepark 2012
Jos van der Meulen Kunst, dat verzin je niet, 1998

Soms is kunst een fluitje van een cent. In 1993 startte Jos van der Meulen het Vandermeulens Verkoop Buro, een postorderbedrijf naar het voorbeeld van het bekende Rotterdamse warenhuis Termeulen. Vandermeulens Verkoop Buro handelde in vergeten en afgedankte waar. Jos van der Meulen heeft zijn hart verpand aan sloophout, autobanden, krantenpapier, plastic flessen en aanverwante zaken. Onnutte spullen krijgen verrassende taken. Voordat ze in de pulp-pers zouden verdwijnen heeft Jos van der Meulen de overtollige reclameposters in praktische paperbags omgetoverd, gegarandeerd vochtbestendig en met een elastiek van autoband. Het tentoonstellingsmeubel vat zijn filosofie samen: werken met wat er maar te vinden valt. En anders heeft hij altijd nog een categorie ‘zonde om weg te doen’ achter de hand.

Harold Linker ‘Wise Ass’, 2006, serie van 2

De tekeningen en schilderijen van Harold Linker grossieren in voosheid. Groezelige accenten laten niets aan duidelijkheidover: hier kraait de zonderling victorie. Foute karakters doen hun foute dingetjes in de plastic entourage van Linkerland.Een overgeseksualiseerde Bambi staat in vol ornaat te kijk. Een gulzige Knabbel doet zich te goed aan een Big Mac. Hetduivelspact tussen winstbejag en extravaganza wordt met logo’s en gadgets beklonken. Harold Linker kleurt ook zijngrote houtskooltekeningen met verf. De fluwelen schets valt aan polychrome branie ten prooi. Een kakelbonte stoet vanpapieren vogels, vlinders en bloemen zorgt voor extra drukte. De geest is uit de fles. De weergave van een museum metzwarte doeken aan de wand maakt een machteloze indruk. Tegen Harold Linkers oogappels is geen kruid gewassen

Maarten Janssen werppatroon #3, 2003
Maarten Janssen schildert aan de hand van willekeurige factoren die hem een set van kleuren en vormen opleveren waarmee hij verder overweg kan. Hij bewerkt het doek met dobbelsteen en zakjes verf. De zijden van de dobbelsteen heeft hij in verschillende tinten gedoopt. Sporen en spetters zijn beslissend voor het vervolg. Zij bepalen hoe het canvas wordt ingevuld. Deze procedure vertoont overeenkomsten met de fundamentele schilderkunst. Maarten Janssen relativeert de rol van de kunstenaar als auteur van het kunstwerk. Hij geeft de beslissingsbevoegdheid uit handen en dat staat haaks op benaderingen waarin de expressieve toets en het handschrift de boventoon voeren. Bij Maarten Janssen is het schilderij de resultante van toevallige oorzaak en noodzakelijk effect. Het gehoorzaamt aan een eigen wetmatigheid.
Hans Verweij z.t., nr 10-2007

‘Leven is waarnemen’, had de lijfspreuk van Hans Verweij kunnen zijn. Hans Verweij tekende en schilderde naar de waarneming. De werkelijkheid was wat hij er al waarnemend van fabriceerde. Met pen en penseel, in inkt en verf, op papier en doek. De opmerkingsgave die zijn tekeningen typeerde, kenmerkte ook zijn schilderijen. Vandaar die compositorische consistentie, een kwaliteit die het oeuvre jaren na dato nog vitaal houdt. Toch laat het werk zich niet opéén interpretatie vastpinnen. Het stelt andere waarnemingen esthetisch op de proef. De kijker wordt gevraagd zijn ongeloof op te schorten. Het ging Hans Verweij om de dubbele blik: dingen te zien die er niet zijn en dingen niet te zien die er wel zijn. Of het nu een interieur is of een landschap, ferme conclusies doen niet ter zake. Waarnemen, dat is het hele eiereten.

Ton Kraayeveld Psychoanalyses, 1996
Ralph van Meijgaard ’07 n.3

Het is aan de schilderijen van Ralph van Meijgaard goed te zien dat hij ook keramiek beoefent. Hij is duidelijk op objectengericht. Hij heeft zich omringd met huiselijke varia. Hij verzamelt petjes, een tennisbal, kop en schotel, een boodschappen mandje en meer van dat soort dingen. Hij brengt ze op een bescheiden maar zelfverzekerde wijze als een collectie van alledaagse merkwaardigheden onder de aandacht. Vertrouwde voorwerpen hebben een gedaante verwisseling ondergaan. Kenmerkende onderdelen zijn uitgeruild. Kleur, vorm en dessin presenteren zich inwisselende allianties. De dingmatigheid van de dingen wordt met een onpersoonlijke toets in olieverf aangegeven. Daarmee prikkelt Ralph van Meijgaard de kijker aan de doeken een eigen invulling te geven. Zijn schilderijen zijn voor combinatie geknipt.

Frank van der Salm Double Standard, 2012, oplage 1/6 (Benidorm, Spanje)
Theo Poel zonder titel, 1997

Theo Poel is al jaren met hoofden in de weer. Hij schildert zijn koppen frontaal – van tronies met flaporen tot snuitjes met zomersproeten. Sommige hebben drie paar ogen, andere hebben gaten in plaats van ogen. Het vraagt enige tijd om al die gezichten te keuren. Pas dan vallen de gelaatsuitdrukkingen op. Portretten zijn het niet. Voor karikaturen kunnen ze ook niet doorgaan. De overdrijving dient een ander doel. Voor Theo Poel is het menselijk gelaat een klankbord waarop gemoedstoestanden in een melange van afwijzing, aanvaarding, opstand, vertwijfeling, gelukzaligheid tot uitdrukking kunnen komen. Het gezicht is dus bij uitstek communicatief, maar de bedoeling is lang niet altijd helder. Theo Poel benadrukt deze raadselachtigheid. De olieverf versluiert de uitwisseling. Het gezicht spreekt in raadselen.

Gyz la Riviere No Tears, 2012
Arie de Groot De dingen om ons heen, 1998

Het scheelde niet veel of Arie de Groot had in 1964 de beeldende kunst vaarwel gezegd. Die stap heeft hij gelukkig niet gezet. Wars van trends en modes ontwikkelde hij een handschrift dat opvalt door eenvoud, ingetogenheid en maatvoering. Met stippen, ruiten en sterren zet hij een grondplan op papier uit. De abstracte patronen tekent hij met potlood en krijt dwars door eerder aangebrachte perforaties heen. Die perforaties zijn zelf ook weer een soort tekeningen;ze geven vormen te zien die aan kledingstukken of mensen doen denken. Zo ontstaan er eigenlijk twee tekeningen die op elkaar inwerken. De interferentie is nu eens soepel, dan weer hortend. Arie de Groot gebruikt ook nog dingen die zich eigenlijk niet met tekenen laten rijmen, zoals kralen of doosjes. Uitproberen maar – zolang het houdt.

Burgert Koonijnendijk z.t., 1986

De schilderijen en fotowerken van Burgert Koonijnendijk zijn de neerslag van een jarenlange omgang met de naïveteit van de kijker. Het werk maakt een toegankelijke indruk. De afbeeldingen zijn helder en herkenbaar. Burgert Koonijnendijk kent zijn klassieken. Hij loodst de toeschouwer een wereld binnen waarin matrozen nog zeebonken waren, boksersprijsvechters, coureurs snelheidsduivels en piloten aviateurs. Met speels gemak nemen zij de kijker voor zich in. Kijkt deze nauwkeuriger, dan doorziet hij de subtiele manipulatie. De ensembles van Burgert Koonijnendijk zijn allesbehalve naïef.Hij heeft het boek op de juiste bladzijde opgeslagen: “Hier stuiten we wellicht op de wortels van de gedachte dat de perspectief niets anders is dan een conventie en dus de wereld niet afbeeldt zoals zij is.” Een behartenswaardige opmerking.

Silvia B Par Surprise 2011, 3/3

De sculpturen, tekeningen en foto’s van Silvia B. munten uit in raffinement. Zij confronteren de toeschouwer met een uitgelezen gezelschap. Onberispelijk uitgedoste kunstwezens eisen alle aandacht op. Het zijn meesterstukken van een chirurgische esthetiek. Hun verleidelijkheid is elektrificerend. Lichaamsvormen en lichaamsversieringen versmelten in toonbeelden van triomfantelijkheid, waakzaamheid, onderdanigheid, wreedheid en aandoenlijkheid. Hun schoonheid tart wetten en voorschriften. Kosten noch moeiten zijn gespaard om hun verschijning een subtiele maar ontegenzeggelijk morbide luxe te verlenen. Zorgvuldig opgezette huisdieren spreken boekdelen. Met deze viervoetige vriendjes en gevederde makkertjes weet Silvia B. ook wel raad. Als exquise stillevens trotseren zij de tijd.

1 uit serie van 4

Desiree de Baar Keuken, 2007

Desiree de Baar onderscheidt zich met breiwol. Ze breit ruimtelijk vormgeving. Vaak gaat het om kenmerkende losse onderdelen van een specifiek interieur. Een spoelbak, een badkuip, een leiding en een kraan vertegenwoordigen de badkamer. Lijnen duiden ontbrekende segmenten aan. De breisels kunnen in combinatie met behang, borduursels, ontwerpschetsen en constructietekeningen tot volledig ingerichte installaties uitgroeien. De trendy designer heeft hier duidelijk het nakijken. Soms breit Desiree de Baar grotere units. Een gevangeniscel bijvoorbeeld. Met alles erop en eraan. In deze inkleding worden kille producten en onpersoonlijke vertrekken uitnodigend en aaibaar. Door roze en witte wol wint de metamorfose aan intimiteit. Zachte krachten triomferen. De textiele machtsgreep is volkomen.

Arie Berkulin Beer, 1999

Ook de tekeningen, schilderijen en grafiek mappen van Arie Berkulin tonen hem als een beeldhouwer in hart en nieren. Hij ontwikkelde zich in de loop der jaren tot een onverstoorbare solist die met grote monumentale gebaren de erkenning kreeg die hem toekwam. Op een rotonde vlak bij Eindhoven geeft zijn Swing nog steeds van perspectivische brille blijk.Na een objectiverende, constructivistische periode daagde het besef dat abstractie niet zaligmakend was. Gaandeweg sloop er een zekere speelsheid in Arie Berkulins idioom. Het elementaire vertoog van cirkels, driehoeken,parallellogrammen en ellipsen maakte plaats voor een figuratievere poëtica. Arie Berkulin heeft altijd met betrekkelijk eenvoudige middelen doel weten te treffen. Meer met minder is hem op het lijf geschreven.

Froukje Tan Titel: Chorasjaja Pogoda (1993, 20 min), De zaak van Traan (1996, 10 min), Ode aan de 2e Flat (1996, 13 min), OMA (1994), Polen (1993)

Al in haar vroege video’s probeerde Froukje Tan aan gewone dingen een onalledaagse draai te geven. Het zou een kenmerkende houding voor haar verdere carrière worden. Inmiddels heeft Froukje Tan zich tot een spraakmakende filmmaker ontwikkeld. Zij heeft haar sporen ruimschoots verdiend met vrij werk, met voldragen speelfims, met pakkende documentaires en met producties in opdracht. Haar single plays waren bij de VPRO en de KRO te zien. Ook nu nog wil zij aan gewone dingen een onalledaagse draai geven. Want, zegt ze, we weten niet wat we niet zien. Om op te merken hoe fraai het ritme van een oerdegelijk flatgebouw eigenlijk is of om uit te dokteren hoe een tranenmeisje aan een tranenwinkel begint, moet je in elk geval een onbevangen instelling hebben. Die onbevangenheid tekent Froukje Tan ten voeten uit.

Olphaert den Otter Water, 29-3-2010
Anuli Croon z.t., 2010

Anuli Croon schildert in de trant van het beeldverhaal. Het werk komt buitengewoon kleurig over. Het oogt simpel zonder simplistisch te zijn. De tweedimensionale voorstelling conformeert zich geheel en al aan het platte vlak van doek, wand of muur. Het coloriet is overwegend helder en primair. De schilderingen paren analyse aan intuïtie. Ze stellen de kijker voor raadsels. Hun cartooneske eenvoud is bedrieglijk. Waar het doorsnee stripboek uitloopt op een ontknoping, houdt Anuli Croon haar plot listig verborgen in een bonte mix van handen, ogen, gebouwen, interieurs en ornamenten. Mensen maken hun opwachting als stomme getuigen van onopgehelderde zaken; ze geven tekst noch uitleg. Toch zijn ze duidelijk met een liefdevolle toets ten uitvoer gebracht. Dat alleen al behoedt ze voor de anonimiteit van de massa.

Gerco de Ruijter z.t., editie 2/5, 2008

Gerco de Ruijter fotografeert Nederlandse landschappen met een camera aan een vlieger of heliumballon op een hoogte van 20 tot 100 meter. De camera brengt het terrein als de uitsnede van een abstracte compositie in beeld. Omlijsting en dieptescherpte geven de foto’s een geometrisch aanzien. Gerco de Ruijter licht zijn landschappen uit hun natuurlijke inbedding om des te nadrukkelijker te kunnen inzoomen op hun formele structuur. Herkenbare elementen ondergaan een metamorfose. Ze worden gedesentimentaliseerd. Ze verliezen hun anekdotische lading en ontpoppen zich tot nuchtere data van een schouw. Geen wonder dat de fotograaf zich voor hun kadrering laat inspireren door het standaard areaal dat de veldbioloog voor zijn periodieke inventarisatie van de flora uitzet: het Permanent Kwadraat.

Froukje Tan Chorasjaja Pogoda (1993, 20 min), De zaak van Traan (1996, 10 min), Ode aan de 2e Flat (1996, 13 min), OMA (1994), Polen (1993)

Al in haar vroege video’s probeerde Froukje Tan aan gewone dingen een onalledaagse draai te geven. Het zou een kenmerkende houding voor haar verdere carrière worden. Inmiddels heeft Froukje Tan zich tot een spraakmakende filmmaker ontwikkeld. Zij heeft haar sporen ruimschoots verdiend met vrij werk, met voldragen speelfims, met pakkende documentaires en met producties in opdracht. Haar single plays waren bij de VPRO en de KRO te zien. Ook nu nog wil zij aan gewone dingen een onalledaagse draai geven. Want, zegt ze, we weten niet wat we niet zien. Om op te merken hoe fraai het ritme van een oerdegelijk flatgebouw eigenlijk is of om uit te dokteren hoe een tranenmeisje aan een tranenwinkel begint, moet je in elk geval een onbevangen instelling hebben. Die onbevangenheid tekent Froukje Tan ten voeten uit.

Peter Redert Haus im Osten, 2009

Peter Redert bouwt zijn schilderijen laag voor laag op. Het doek is op zijn taken berekend. De eerste laag wordt met een roller aangebracht, de tweede met kwast en penseel, de volgende weer met een roller. De stapelingen getuigen van noeste arbeid. De inspanning loont de moeite. Dit procédé biedt Peter Redert de mogelijkheid om intensief hergebruik te maken van herinneringen. Hij jongleert met beelden die iedereen wel ergens van kent. Hij beziet een weghelft door de ogen van de vakantieganger op de autoroute naar het zonnige zuiden. Peter Redert schildert als de fotograaf die als geen ander in staat is dat ene moment voor de eeuwigheid vast te leggen. De bewerkelijke aanpak van de schilder verduurzaamt het behoud van het voorbijgaande. Het vluchtige is in verf gestold. Het momentane beklijft.

Marjan Laaper Cocon, 4/10

Marjan Laaper ontfermt zich in haar video’s over details die minder getalenteerde waarnemers meestal ontgaan.Kleinigheden krijgen het volle pond: vallende druppels, vragende ogen, een fluisterende populier, tastende handen.Ze zijn van wezenlijk belang voor een gevoel van universele lotsverbondenheid. Hun urgentie wordt door verschuiving,verspringing, herhaling, vertraging en omkering in beeld gebracht. De afgewogen installatie van de apparatuur vergroot de slagkracht van de projectie. Elke videovertoning is site-specific. De etherische toonzetting sticht verwarring.Ambivalentie is de gemene deler van deze montages: waar schoonheid oplicht, loert ook het gevaar. Nauwelijks heeft de vlinder zich ontpopt, of de eerste siddering van de tere vleugel is een voorbode van een onheil dat alle leven treft.

Ralph van Meijgaard ‘02n.10

Het is aan de schilderijen van Ralph van Meijgaard goed te zien dat hij ook keramiek beoefent. Hij is duidelijk op objectengericht. Hij heeft zich omringd met huiselijke varia. Hij verzamelt petjes, een tennisbal, kop en schotel, een boodschappen mandje en meer van dat soort dingen. Hij brengt ze op een bescheiden maar zelfverzekerde wijze als een collectie van alledaagse merkwaardigheden onder de aandacht. Vertrouwde voorwerpen hebben een gedaante verwisseling ondergaan. Kenmerkende onderdelen zijn uitgeruild. Kleur, vorm en dessin presenteren zich inwisselende allianties. De dingmatigheid van de dingen wordt met een onpersoonlijke toets in olieverf aangegeven. Daarmee prikkelt Ralph van Meijgaard de kijker aan de doeken een eigen invulling te geven. Zijn schilderijen zijn voor combinatie geknipt.

Beat Streuli Singapore 10, 2011 (27/40)

Map met 10 editieprints, MK Edition Blauw.

Aangekocht via Stichting MK Award, een initiatief van een aantal nauw betrokkenen bij de voormalige MKgalerie Rotterdam/Berlin van Emmo Grofsmid en Karmin Kartowikromo, die op 6 juni 2011 bij een auto-ongeluk op het leven kwamen. De Kunstcommissie Hogeschool Rotterdam heeft 1 van de drie luxe editieportfolio’s aangekocht in een gelimiteerde oplage van 40, met prints van 10 gerenommeerde kunstenaars die verbonden waren aan de voormalige MKgalerie Rotterdam/Berlin.

Barbara Helmer z.t. 1

 

Geboeid door het gegeven “Een Fracties Van Het Geheel” vormen minerale structuren en vormen het uitgangspunt voor deze serie zeefdrukken voor de hogeschool. Hierbij wordt ingezoomd op kleur, licht en abstracties. Het juiste beeld heeft wat Barbara Helmer betreft geen omgeving of informatie nodig om te communiceren over schoonheid.

Oplage: 3 x 6 werken (zeefdrukken), genummerde serie.

 

 

 

 

 

 

 

 

Petra Laaper z.t., blingblingbrons
Ralph van Meijgaard ’08 n.2

Het is aan de schilderijen van Ralph van Meijgaard goed te zien dat hij ook keramiek beoefent. Hij is duidelijk op objectengericht. Hij heeft zich omringd met huiselijke varia. Hij verzamelt petjes, een tennisbal, kop en schotel, een boodschappen mandje en meer van dat soort dingen. Hij brengt ze op een bescheiden maar zelfverzekerde wijze als een collectie van alledaagse merkwaardigheden onder de aandacht. Vertrouwde voorwerpen hebben een gedaante verwisseling ondergaan. Kenmerkende onderdelen zijn uitgeruild. Kleur, vorm en dessin presenteren zich inwisselende allianties. De dingmatigheid van de dingen wordt met een onpersoonlijke toets in olieverf aangegeven. Daarmee prikkelt Ralph van Meijgaard de kijker aan de doeken een eigen invulling te geven. Zijn schilderijen zijn voor combinatie geknipt.

Jan van Nuenen Transformation 04, 2011 (27/40)

Map met 10 editieprints, MK Edition Blauw.

Aangekocht via Stichting MK Award, een initiatief van een aantal nauw betrokkenen bij de voormalige MKgalerie Rotterdam/Berlin van Emmo Grofsmid en Karmin Kartowikromo, die op 6 juni 2011 bij een auto-ongeluk op het leven kwamen. De Kunstcommissie Hogeschool Rotterdam heeft 1 van de drie luxe editieportfolio’s aangekocht in een gelimiteerde oplage van 40, met prints van 10 gerenommeerde kunstenaars die verbonden waren aan de voormalige MKgalerie Rotterdam/Berlin.

Martijn van Berkum Structures – 19.002

1 van serie van 4

Hannes Postma Double Delta, 1989

Hannes Postma werd in de jaren zestig bekend met reeksen van etsen en litho’s in kleur. Van 1970 tot 1978 was hij druk met zeeschilderijen in de weer. In 1973 stond hij aan de wieg van de eerste en enige Hoek van Hollandse School. Met enkele oud-studenten van de Rotterdamse kunstacademie (de huidige Willem de Kooning Academie) vormde hij een dadaïstisch getint genootschap dat tot doel had projecten te realiseren waarin de hand van de meester of de invloed van kunsthistorische stijlen en stromingen ontmaskerd zou kunnen worden. Na het afscheid van het zeeschilderij zocht en vond Hannes Postma aansluiting bij de Nieuwe Figuratie. In deze meest recente periode komt er ook sculptuur tot stand.Nu combineert hij abstracte elementen met suggesties van koppen, schedels, vogels, mannen en vrouwen. Alweer een overtuigende wending.

Froukje Tan Chorasjaja Pogoda (1993, 20 min), De zaak van Traan (1996, 10 min), Ode aan de 2e Flat (1996, 13 min), OMA (1994), Polen (1993)

Al in haar vroege video’s probeerde Froukje Tan aan gewone dingen een onalledaagse draai te geven. Het zou een kenmerkende houding voor haar verdere carrière worden. Inmiddels heeft Froukje Tan zich tot een spraakmakende filmmaker ontwikkeld. Zij heeft haar sporen ruimschoots verdiend met vrij werk, met voldragen speelfims, met pakkende documentaires en met producties in opdracht. Haar single plays waren bij de VPRO en de KRO te zien. Ook nu nog wil zij aan gewone dingen een onalledaagse draai geven. Want, zegt ze, we weten niet wat we niet zien. Om op te merken hoe fraai het ritme van een oerdegelijk flatgebouw eigenlijk is of om uit te dokteren hoe een tranenmeisje aan een tranenwinkel begint, moet je in elk geval een onbevangen instelling hebben. Die onbevangenheid tekent Froukje Tan ten voeten uit.

Anne van Eck Impudica, 2 beelden, 2004

De glibberige eerstelingen van Anne van Eck kwamen hulpeloos ter wereld. Natte klei dreef hun kwetsbaarheid op de spits. Uitdroging had onherroepelijk het einde betekend. Ze moesten constant nat worden gehouden – een permanente bron van zorg. Soms hield Anne van Eck het na een tentoonstelling berustend voor gezien. De laatste tijd waagt ze zich aan model was, latex, polyester en keramiek. Minder organisch, maar wel zo stressbestendig. Nu lijkt er eerder sprake te zijn van proefdieren of klonen. Liefst blies Anne van Eck haar producten levensadem in, maar deze poging is uiteraard gedoemd te mislukken. Dus koestert zij de creaturen als curiosa in een rariteitenkabinet. Zij versterkt deze indruk door het beeldwerk in vitrines of op schappen uit te stallen. Een wondere wereld op puppyformaat.

Kees Touw Reizen 1953, 2006

Dat Kees Touw uit een schippersfamilie komt, is duidelijk in zijn tekeningen waar te nemen. Havens, sluizen, bruggen,terminals, rivieren en kanalen bepalen het beeld. Ze zijn met pen, potlood en pastelkrijt in kaart gebracht. Vanuit de lucht bezien zijn ze in fijn vertakte patronen opgenomen. Hier de vormen van een stroomgebied, daar de logistiek van laden en lossen. Ooit waren het reëel bestaande routes. Nu vormen zij samen de atlas waarin Kees Touw de herinneringen aanzijn jeugd bewaart, uit de jaren dat hij als kind meevoer op de binnenvaart. Daarvoor leunt hij mede op het logboek dat zijn vader achterliet. Talloze indrukken van toen zijn springlevend gebleven. Het imaginaire traject verschilt per tekening.Soms blijft het bij Nederland, dan weer gaat het diep Frankrijk in en via de Rijn terug. Altijd onderweg, overal en nergens thuis.

Carine Hooykaas Toekomst 4/5, 2003

Carine Hooykaas bedient zich van fotografie, acrylverf en aquatint. Ze benadert haar onderwerpen als een geduldige documentalist. Landschappen en mensenlevens worden op een systematische manier in ogenschouw genomen. Hun weergave berust op verschillende overwegingen. De landschappen verraden een interesse voor de geometrie van kavels,wegen, wallen en sloten. Zij verdichten zich tot abstracte kleurvlakken in aquatint. De mensenlevens worden in foto’s en schilderijen gearchiveerd. Carine Hooykaas presenteert het biografische en deels ook autobiografische materiaal uit het familiealbum of van de overburen in heldere compartimenten. Ook hier weer vlakken, diagonalen en rechthoeken.Zodoende is de diffuse foto in een formele vormgeving verankerd.

Woody van Amen Dioxinefiets

Woody van Amen maakte begin jaren zestig furore als Nederlandse exponent van de pop art. Zijn werk ademde de geest van de toenmalige tegencultuur: ludieke assemblages van alledaagse items spotten met consumptiedwang, klootjesvolk en politieke hypocrisie. Eind jaren zestig breekt een periode van nader onderzoek aan en experimenteert Woody van Amen met uiteenlopende zaken als neon, perspex en ijs. Vanaf de jaren zeventig leiden reizen naar onder andere Vietnam, Birma en Indonesië tot adaptaties van Oosterse thematiek. Tijdens een bezoek aan  Zwitserland raakt hij in de ban van het silhouet van de Matterhorn. Ook de latere jaren zijn buitengewoon productief. Dat bewijzen dagboektekeningen, aquarellen, collages, schilderijen en ruimtelijke objecten. In die veelheid valt een fascinatie voor het dubbelkruis op – de TAXAT.

Martijn van Berkum Structures – 19.003

1 van serie van 4

 

 

 

 

 

Woody van Amen TAXAT. 2002

Woody van Amen maakte begin jaren zestig furore als Nederlandse exponent van de pop art. Zijn werk ademde de geest van de toenmalige tegencultuur: ludieke assemblages van alledaagse items spotten met consumptiedwang, klootjes volken politieke hypocrisie. Eind jaren zestig breekt een periode van nader onderzoek aan en experimenteert Woody van Amen met uiteenlopende zaken als neon, perspex en ijs. Vanaf de jaren zeventig leiden reizen naar onder andere Vietnam, Birma en Indonesië tot adaptaties van Oosterse thematiek. Tijdens een bezoek aan  Zwitserland raakt hij in de ban van het silhouet van de Matterhorn. Ook de latere jaren zijn buitengewoon productief. Dat bewijzendagboektekeningen, aquarellen, collages, schilderijen en ruimtelijke objecten. In die veelheid valt een fascinatie voor het dubbelkruis op – de TAXAT.

Jeanne Rombouts Torso, 2006
Jeanne Rombouts is met het land vergroeid. Haar tekenvellen zijn ruim bemeten percelen waarop grondstroken, kleilagen,stronken, kluiten, voren, struikhout, bladerhopen en wortelstelsels in zwartzijden contrasten van hun aanwezigheid blijk geven. De aardsheid is tastbaar. Toch is ook het landschap van Jeanne Rombouts het wijdse Flevoland dat zijn uiterlijk heeft te danken aan een leger van consultants, ontwikkelaars en pioniers. Maar bij haar zijn het niet de taluds, de graansilo’s en de hoogspanningsleidingen die de wijdsheid benadrukken; voor de wijdsheid volstaat de leegte van het witte papier. Des te sterker frappeert de concentratie op wat zich in de marge van de landschapsinrichting voordoet –langs de kant van een weg, in een hoek van een akker of aan de rand van een vaart. En altijd op de bodem.
Arie van Geest en Martijn te Winkel z.t., 1997
Arie van Geest afficheert zichzelf als een makelaar in luchtspiegelingen. Hij heeft ziel en zaligheid in een imposante veelheid van tekeningen en schilderijen gelegd. Het bestand loopt inmiddels uiteen van kunsthistorische motieven, landschapsschoon, striphelden, sprookjesfiguren en romanpersonages tot krabbels, televisiebeelden, filmfragmenten, vakantieverhalen en sportuitslagen. Het geheel begint hoe langer hoe meer op een hybride zelfportret te lijken. Voor de kunstenaar staan onder anderen Pinokkio, Alice (uit wonderland) en Donald Duck model. Toch is dit kunstenaarschap verre van lichtzinnig. Want bij Arie van Geest is het van frivool naar ernstig maar een kleine stap. De zorgvuldige werkwijze van zijn werk contrasteert met de grillige inhoud. Het is niet alles goud wat er blinkt.
Martijn te Winkel tekent, schildert en print al sinds jaar en dag alsof zijn leven ervan afhangt. Op zekere dag besloot hijaan een eenvoudige Bic genoeg te hebben. Balpen na balpen tekende hij leeg, het ene vel na het andere. Inktblauwe tekeningen rezen in manshoge stapels op. Na verloop van tijd bedaarde de monochrome furie en kwamen ook andere media in aanmerking. Nog altijd houdt Martijn te Winkel zich bezig met wat hem maar bezielt: familie, vrienden en vriendinnen, idolen, trends en lifestyles. Een los motief is meestal de katalysator van een heftig proces. Dat kan een Bob Dylan zijn, of een Kate Moss, zijn ex of zijn zoontje van twee. Martijn te Winkel is ook niet te beroerd om als playboybunny op te draven. Zijn imaginaire atelier is ruimhartig. Het gunt elk facet een werkzaam aandeel in de grote eenmansexhibitie.
Ralph van Meijgaard ’07 n.2

Het is aan de schilderijen van Ralph van Meijgaard goed te zien dat hij ook keramiek beoefent. Hij is duidelijk op objectengericht. Hij heeft zich omringd met huiselijke varia. Hij verzamelt petjes, een tennisbal, kop en schotel, een boodschappen mandje en meer van dat soort dingen. Hij brengt ze op een bescheiden maar zelfverzekerde wijze als een collectie van alledaagse merkwaardigheden onder de aandacht. Vertrouwde voorwerpen hebben een gedaante verwisseling ondergaan. Kenmerkende onderdelen zijn uitgeruild. Kleur, vorm en dessin presenteren zich inwisselende allianties. De dingmatigheid van de dingen wordt met een onpersoonlijke toets in olieverf aangegeven. Daarmee prikkelt Ralph van Meijgaard de kijker aan de doeken een eigen invulling te geven. Zijn schilderijen zijn voor combinatie geknipt.

Jos van Merendonk z.t. ’94

Eerst een ovaal, dan in enkele halen een zigzaglijn van links boven naar rechts beneden, dan een schuin achteroverleunende z. Zo tekende Jos van Merendonk zijn rasters op het linnen, alsof hij het moest annexeren voordat hij verder aan de slag kon. In de uitwerking beperkte hij zich tot een aperte ‘onkleur’: chromaatgroen. Op vierkante doeken reorganiseerde hij de non descripte verf met behulp van krassen, lijnen en slingers tot een schilderij. Meer dan een schroevendraaier, liniaal, roller en spraybus had hij daar meestal niet voor nodig. De schilderijen zijn small, medium of large. Het rigide gekras op het ene alterneert met een meer atmosferische of diffuse bewerking van een ander. De maker wikt en beschikt. Zijn hand beweegt nu eens moeizaam, dan weer vederlicht. Elk beeld is de stringente bewijsvoering van zichzelf. Waarvan acte.

Edwin Zwakman Uitzicht, 1994
Edwin Zwakman heeft een voorliefde voor het artificiële aanzien van onze dagelijkse realiteit. Zijn werk is geënt op de beleving van plekken die hun bestaan volledig aan menselijk ingrijpen te danken hebben. Hier is het alles constructie wat de klok slaat, van waterkeringen, verkeersknooppunten, emplacementen, hoogspanningsleidingen en nieuwbouwwijken tot flats, doorzonwoningen, appartementen en interieurs. De werkelijkheid van ingenieurs, planologen en architectenkrijgt haar beslag in vernuftige foto’s van maquettes. Het schaalmodel in de beslotenheid van de studio benadrukt de kunstmatigheid van de wereld daarbuiten. De foto is de ironische registratie van deze gekunsteldheid. De uitgekiendere productie van namaak relativeert de drang tot ordening die de grootschalige ontwikkelaar eigen is.
Jeroen Bodewits z.t. (vogel gevangen met theelepel zout) 2004

Jeroen Bodewits heeft zich inmiddels overtuigend bewezen met zeefdrukken en ruimtelijk werk. Zijn zeefdrukken hebbende kenmerken van een beeldend logboek. Russische en Japanse reisimpressies rijgen zich op de royale vellen aaneen. In het donker glanst het goud van Verleiding, Gevaar en Verlangen. De series houden fotografische en grafische reproductie in evenwicht. Zij danken hun zeggingskracht aan z.t.uitgekiende combinaties van duotoon, lijnraster, pixels en deklaag. Deze‘combinatiekunde’ typeert ook het ruimtelijk werk. Met betrekkelijk eenvoudige maar heterogene onderdelen weet Jeroen Bodewits oogstrelende sculptuur samen te stellen. Hij is een accurate arrangeur. Uit losse elementen spreekt een heimelijke verwantschap. In zulke omstandigheden laat een kraai zich inderdaad met een theelepel zout vangen.

Ton Kraayeveld Umzug, 2005
Jasper Budel 29.03.02, 2002

In het begin viel Jasper Budel op als lijdend voorwerp in een licht absurdistische act. Het televisietoestel waarop de maestro in hoogsteigen persoon met tranende ogen boven de uitjes in beeld verscheen, droop zelf eveneens van het vocht. Jasper Budel deed geen enkele poging het onbeholpen gedoe te maskeren; integendeel, het hoorde erbij.Vervolgens was hij nog nadrukkelijker in een serie delicate houtskooldoeken aanwezig. Daar is het vege lijf in het geding.Zijn lichaam kronkelt zich over een vloer waarop een met houtskoolstof geprepareerde lap is vastgezet. De beweging stokt in een vaal na beeld op het doek. Het effect is ongemeen tactiel. Het houtskool houdt de beroering zorgvuldig vast.Het schilderslinnen is een wade die de sporen van de handeling als stoffelijk overschot tentoonstelt.

Joep van Lieshout Toilet, 1993

Joep van Lieshout beweegt zich op het snijvlak van autonome en toegepaste kunst. Sinds 1995 opereert hij onder de naam Atelier van Lieshout (AVL). AVL produceert meubels, sanitair, keukens, cabines, abri’s, campers, caravans. Alles uitgevoerd in polyester. Waterdicht, slijtvast en in diverse kleuren leverbaar. De ontwerpen hebben geen kapsones, maar hun functionaliteit doet niet af aan hun artistieke status; na Marcel Duchamp kan het toilet of de wasbak vast en zeker ook kunst zijn. Fors opzien baarden mega-projecten waarin AVL maatschappelijke stellingen betrekt. Overdaad en verspilling worden resoluut aan de kaak gesteld. Het streven is op volledige autarkie gericht. Survival staat of valt met consequente recycling. Zelfs van het ‘product’ mens. Het doel heiligt de middelen. Politiek correct of niet.

Arie van Geest Zelfportret in absentia, 1986

Arie van Geest afficheert zichzelf als een makelaar in luchtspiegelingen. Hij heeft ziel en zaligheid in een imposante veelheid van tekeningen en schilderijen gelegd. Het bestand loopt inmiddels uiteen van kunsthistorische motieven,landschapsschoon, striphelden, sprookjesfiguren en romanpersonages tot krabbels, televisiebeelden, filmfragmenten,vakantieverhalen en sportuitslagen. Het geheel begint hoe langer hoe meer op een hybride zelfportret te lijken. Voor de kunstenaar staan onder anderen Pinokkio, Alice (uit wonderland) en Donald Duck model. Toch is dit kunstenaarschap verre van lichtzinnig. Want bij Arie van Geest is het van frivool naar ernstig maar een kleine stap. De zorgvuldige werkwijze van zijn werk contrasteert met de grillige inhoud. Het is niet alles goud wat er blinkt.

Ton Kraayeveld Zonder Titel, 1997
Barbara Helmer z.t. #9, 2010

Barbara Helmer tekent onnatuurlijke natuur. Zij werkt naar uitvergrotingen van eigen foto’s: opnames in het voorbijgaan,van landschappen met terloopse sporen van menselijke activiteit. De potloodtekeningen zijn gestapeld; eerst kleur, dan grafiet. Die grijze deklaag tempert het gamma, zoals de avondnevel het late daglicht omfloerst. Onnatuurlijke natuur is het post romantische Arcadië ergens ter hoogte van een pleisterplaats aan de snelweg langs de Veluwezoom. Het panorama past mooi in het frame van de voorruit. Maar in de versie van Barbara Helmer verenigen dag en nacht zich opnieuw tot een elegie. De sensitieve nuancering van de tekening orkestreert gevoelens van vervreemding en bevreemding. De invallende schemering stemt ondefinieerbaar weemoedig. Dit kunstige landschap is een welkome stand-in van ongerepte natuur.

Guido de Waart Kwadraatblad, 4/24, 1967

Guido de Waart zet zijn maaksels steevast met de grootst mogelijke aandacht in elkaar. Langzaam maar zeker groeien ze uit tot karakteristieke variaties op een beproefd thema: elke opzet is op het vierkant gestoeld. Dit basale concept biedt Guido de Waart de gelegenheid om kunstwerken in reeksen uit te voeren, ongeacht of het tekeningen, schilderingen of objecten zijn. Het vierkant is voor hem een middel om een effectieve koppeling van verschillende eenheden in een evenwichtige samenhang tot stand te brengen. Het legt hem geen beperkingen op maar bewijst zich als een onuitputtelijke bron waaraan een veelheid van technieken en toepassingen ontspringt. Dit potentieel komt in de cadans van de serie tot uitdrukking. Guido de Waart kan ermee lezen en schrijven. En fluisteren (als het moet).

Guido de Waart Kwadraatblad, 4/24, 1967

Guido de Waart zet zijn maaksels steevast met de grootst mogelijke aandacht in elkaar. Langzaam maar zeker groeien ze uit tot karakteristieke variaties op een beproefd thema: elke opzet is op het vierkant gestoeld. Dit basale concept biedt Guido de Waart de gelegenheid om kunstwerken in reeksen uit te voeren, ongeacht of het tekeningen, schilderingen of objecten zijn. Het vierkant is voor hem een middel om een effectieve koppeling van verschillende eenheden in een evenwichtige samenhang tot stand te brengen. Het legt hem geen beperkingen op maar bewijst zich als een onuitputtelijke bron waaraan een veelheid van technieken en toepassingen ontspringt. Dit potentieel komt in de cadans van de serie tot uitdrukking. Guido de Waart kan ermee lezen en schrijven. En fluisteren (als het moet).

Ton Kraayeveld Projection Township Kreuzberg, 2003
Carine Hooykaas Verleden 4/5, 2003

Carine Hooykaas bedient zich van fotografie, acrylverf en aquatint. Ze benadert haar onderwerpen als een geduldige documentalist. Landschappen en mensenlevens worden op een systematische manier in ogenschouw genomen. Hun weergave berust op verschillende overwegingen. De landschappen verraden een interesse voor de geometrie van kavels,wegen, wallen en sloten. Zij verdichten zich tot abstracte kleurvlakken in aquatint. De mensenlevens worden in foto’s en schilderijen gearchiveerd. Carine Hooykaas presenteert het biografische en deels ook autobiografische materiaal uit het familiealbum of van de overburen in heldere compartimenten. Ook hier weer vlakken, diagonalen en rechthoeken.Zodoende is de diffuse foto in een formele vormgeving verankerd.

Barbara Helmer z.t. 2

Zeefdruk:

Geboeid door het gegeven “Een Fracties Van Het Geheel” vormen minerale structuren en vormen het uitgangspunt voor deze serie zeefdrukken voor de hogeschool. Hierbij wordt ingezoomd op kleur, licht en abstracties. Het juiste beeld heeft wat Barbara Helmer betreft geen omgeving of informatie nodig om te communiceren over schoonheid.

Oplage: 3 x 6 werken (zeefdrukken), genummerde serie,

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Barbara Helmer z.t. 3

Zeefdruk:

 

Geboeid door het gegeven “Een Fracties Van Het Geheel” vormen minerale structuren en vormen het uitgangspunt voor deze serie zeefdrukken voor de hogeschool. Hierbij wordt ingezoomd op kleur, licht en abstracties. Het juiste beeld heeft wat Barbara Helmer betreft geen omgeving of informatie nodig om te communiceren over schoonheid.

Oplage: 3 x 6 werken (zeefdrukken), genummerde serie

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Studio Harten Aas & Burg Burg Kunstcollectie Hogeschool Rotterdam ontwerp website

Serendipiteit is de kern van het concept waarop het ontwerp van de website van de kunstcollectie is gebaseerd. De gave om door toeval en intelligentie iets prettigs te vinden waarnaar men niet op zoek was.

Doormiddel van een interactief grid is de collectie als overzicht te bekijken, maar kun je ook inzoomen op specifiek werk. Door verschillende filters en zoekfunctie kun je specifiek zoeken naar werken uit de collectie, met de knop ‘willekeurig’ laat de bezoeker zich verassen door een compleet nieuwe volgorde van de selectie werken.

Studio Harten Aas ontwikkelde de website in samenwerking met Burg Burg webdevelopment.

Silvia B La Petite Fête, 2011, 3/3

De sculpturen, tekeningen en foto’s van Silvia B. munten uit in raffinement. Zij confronteren de toeschouwer met een uitgelezen gezelschap. Onberispelijk uitgedoste kunstwezens eisen alle aandacht op. Het zijn meesterstukken van een chirurgische esthetiek. Hun verleidelijkheid is elektrificerend. Lichaamsvormen en lichaamsversieringen versmelten in toonbeelden van triomfantelijkheid, waakzaamheid, onderdanigheid, wreedheid en aandoenlijkheid. Hun schoonheid tart wetten en voorschriften. Kosten noch moeiten zijn gespaard om hun verschijning een subtiele maar ontegenzeggelijk morbide luxe te verlenen. Zorgvuldig opgezette huisdieren spreken boekdelen. Met deze viervoetige vriendjes en gevederde makkertjes weet Silvia B. ook wel raad. Als exquise stillevens trotseren zij de tijd.

1 uit serie van 4

Anne van Eck Impudica, 2 beelden, 2004

De glibberige eerstelingen van Anne van Eck kwamen hulpeloos ter wereld. Natte klei dreef hun kwetsbaarheid op de spits. Uitdroging had onherroepelijk het einde betekend. Ze moesten constant nat worden gehouden – een permanente bron van zorg. Soms hield Anne van Eck het na een tentoonstelling berustend voor gezien. De laatste tijd waagt ze zich aan model was, latex, polyester en keramiek. Minder organisch, maar wel zo stressbestendig. Nu lijkt er eerder sprake te zijn van proefdieren of klonen. Liefst blies Anne van Eck haar producten levensadem in, maar deze poging is uiteraard gedoemd te mislukken. Dus koestert zij de creaturen als curiosa in een rariteitenkabinet. Zij versterkt deze indruk door het beeldwerk in vitrines of op schappen uit te stallen. Een wondere wereld op puppyformaat.

Froukje Tan Chorasjaja Pogoda (1993, 20 min), De zaak van Traan (1996, 10 min), Ode aan de 2e Flat (1996, 13 min), OMA (1994), Polen (1993)

Al in haar vroege video’s probeerde Froukje Tan aan gewone dingen een onalledaagse draai te geven. Het zou een kenmerkende houding voor haar verdere carrière worden. Inmiddels heeft Froukje Tan zich tot een spraakmakende filmmaker ontwikkeld. Zij heeft haar sporen ruimschoots verdiend met vrij werk, met voldragen speelfims, met pakkende documentaires en met producties in opdracht. Haar single plays waren bij de VPRO en de KRO te zien. Ook nu nog wil zij aan gewone dingen een onalledaagse draai geven. Want, zegt ze, we weten niet wat we niet zien. Om op te merken hoe fraai het ritme van een oerdegelijk flatgebouw eigenlijk is of om uit te dokteren hoe een tranenmeisje aan een tranenwinkel begint, moet je in elk geval een onbevangen instelling hebben. Die onbevangenheid tekent Froukje Tan ten voeten uit.

Lon Pennock Delta, 2002

Lon Pennock heeft zich betrekkelijk snel tot een studieuze adept van abstracte kunst ontwikkeld. Hij dankt zijn bekendheid vooral aan zijn beelden, maar daarnaast legt hij zich ook op tekeningen, etsen en collages toe. Zijn ontwikkeling staat in het teken van een intensieve exploratie van de materiële en ruimtelijke grondslagen van desculptuur. Beide factoren zijn bepalend voor de wijze waarop zijn objecten zich tot hun omgeving verhouden. Het is Lon Pennock altijd om een ‘dragelijke zwaarte’ te doen. Deze inzet komt zowel in monumentale grandeur als subtiele finesses tot uitdrukking. Zijn werk heeft geen sokkel nodig om zich staande te houden. Het bakent zijn eigen groot- of kleinschalige territorium af. Aan de technische uitstraling ontleent het de opmerkelijke pretentie net zo evident te zijn als een sifon of een bascule.

Marjolijn van den Assem Via Campagno (132), 2004

Marjolijn van den Assem legt al tekenend een mentale pelgrimage af. Met pen, potlood en penseel bewandelt zij gebieden die zich in haar geheugen hebben gegrift. Als een gedreven gids voert zij de kijker met zich mee. Literatuur en filosofie –met name die van Nietzsche – leveren de nodige hand- en spandiensten. Soms is haar blikveld ruim en ontvouwt ze configuraties van luchten, bomen, struiken, gewassen, wegen, landerijen, heuvels, een hoeve, een rivier of een waterpartij. Vaak dringt zij verder door in de vegetatie ter plaatse. Dan wordt het oog getroffen door het onstuimige groeiproces van planten of bloemen. Het tiert dat het een aard heeft. Alles wordt nauwlettend geobserveerd en in zwarte gradaties op het witte papier uitgezet. Doorleefde reminiscenties, daar gaat het Marjolijn van den Assem om.

Gyz la Riviere Hot Dog, 2012
Jeanne Rombouts Tweeluik, 2010

Jeanne Rombouts is met het land vergroeid. Haar tekenvellen zijn ruim bemeten percelen waarop grondstroken, kleilagen,stronken, kluiten, voren, struikhout, bladerhopen en wortelstelsels in zwartzijden contrasten van hun aanwezigheid blijk geven. De aardsheid is tastbaar. Toch is ook het landschap van Jeanne Rombouts het wijdse Flevoland dat zijn uiterlijk heeft te danken aan een leger van consultants, ontwikkelaars en pioniers. Maar bij haar zijn het niet de taluds, de graansilo’s en de hoogspanningsleidingen die de wijdsheid benadrukken; voor de wijdsheid volstaat de leegte van het witte papier. Des te sterker frappeert de concentratie op wat zich in de marge van de landschapsinrichting voordoet –langs de kant van een weg, in een hoek van een akker of aan de rand van een vaart. En altijd op de bodem.

George Belzer Het scherp van de snede, 2000

De afgelopen veertig jaar heeft George Belzer zich ontpopt tot een bijzondere blik- en koperslager. Kookgerei is zijn specialiteit. Driftig is hij met potten en pannen in de weer. Onder zijn vaardige handen komen hun intrinsieke eigenschappen aan het licht. Kloppen en blutsen, luidt het devies. Hij veruitwendigt de verborgen kenmerken van het gebruiksvoorwerp en verandert het van gebruiks- in kunstvoorwerp. Koken staat in het teken van sterfelijkheid en vruchtbaarheid. George Belzer is geboeid door de symboliek van het keukengoed. De ware keuken is slachthuis en broedplaats in enen. Een uitgebreide inventaris van holle, bolle en ronde vormen geeft uiting aan de verwondering over de cyclus van vergaan en ontstaan. De onderdelen lenen zich altijd voor luchtige montages in wisselende samenstellingen.Gewichtigdoenerij is misplaatst.

Froukje Tan Chorasjaja Pogoda (1993, 20 min), De zaak van Traan (1996, 10 min), Ode aan de 2e Flat (1996, 13 min), OMA (1994), Polen (1993)

Al in haar vroege video’s probeerde Froukje Tan aan gewone dingen een onalledaagse draai te geven. Het zou een kenmerkende houding voor haar verdere carrière worden. Inmiddels heeft Froukje Tan zich tot een spraakmakende filmmaker ontwikkeld. Zij heeft haar sporen ruimschoots verdiend met vrij werk, met voldragen speelfims, met pakkende documentaires en met producties in opdracht. Haar single plays waren bij de VPRO en de KRO te zien. Ook nu nog wil zij aan gewone dingen een onalledaagse draai geven. Want, zegt ze, we weten niet wat we niet zien. Om op te merken hoe fraai het ritme van een oerdegelijk flatgebouw eigenlijk is of om uit te dokteren hoe een tranenmeisje aan een tranenwinkel begint, moet je in elk geval een onbevangen instelling hebben. Die onbevangenheid tekent Froukje Tan ten voeten uit.

Kees Spermon Time / Chase / Method, 1991

Kees Spermon heeft een markant levenswerk nagelaten. Hij was een bevlogen schilder, tekenaar en graficus.Aanvankelijk werkte hij vooral in zwart en grijs. Voortdurend was hij gespitst op de schaduwen die in zijn verbeelding rondwaarden, geen mensen uit één stuk maar de figuraties die hij in nerveuze kluwens of dynamische lijnen vastlegde.Het verlies van substantie kwam in een melancholiek soort vergeefsheid tot uitdrukking. Deze benadering stelde Kees Spermon in staat eigen levenservaringen in beeldende hypotheses te veralgemeniseren. In de jaren voor zijn dood heeft hij zwart en grijs afgezworen. De meest recente schilderijen kleuren rood, blauw en geel. Maar hoe vrolijk die doeken op het eerste gezicht ook lijken, er speelt zich een drama af. Ook hier is de illusie van vrijheid onvolkomen als de vrijheid zelf.Het existentiële ongerief is onverminderd taai gebleven.

Arie van Geest en Martijn te Winkel z.t., 1997
Arie van Geest afficheert zichzelf als een makelaar in luchtspiegelingen. Hij heeft ziel en zaligheid in een imposante veelheid van tekeningen en schilderijen gelegd. Het bestand loopt inmiddels uiteen van kunsthistorische motieven, landschapsschoon, striphelden, sprookjesfiguren en romanpersonages tot krabbels, televisiebeelden, filmfragmenten, vakantieverhalen en sportuitslagen. Het geheel begint hoe langer hoe meer op een hybride zelfportret te lijken. Voor de kunstenaar staan onder anderen Pinokkio, Alice (uit wonderland) en Donald Duck model. Toch is dit kunstenaarschap verre van lichtzinnig. Want bij Arie van Geest is het van frivool naar ernstig maar een kleine stap. De zorgvuldige werkwijze van zijn werk contrasteert met de grillige inhoud. Het is niet alles goud wat er blinkt.
Martijn te Winkel tekent, schildert en print al sinds jaar en dag alsof zijn leven ervan afhangt. Op zekere dag besloot hijaan een eenvoudige Bic genoeg te hebben. Balpen na balpen tekende hij leeg, het ene vel na het andere. Inktblauwe tekeningen rezen in manshoge stapels op. Na verloop van tijd bedaarde de monochrome furie en kwamen ook andere media in aanmerking. Nog altijd houdt Martijn te Winkel zich bezig met wat hem maar bezielt: familie, vrienden en vriendinnen, idolen, trends en lifestyles. Een los motief is meestal de katalysator van een heftig proces. Dat kan een Bob Dylan zijn, of een Kate Moss, zijn ex of zijn zoontje van twee. Martijn te Winkel is ook niet te beroerd om als playboybunny op te draven. Zijn imaginaire atelier is ruimhartig. Het gunt elk facet een werkzaam aandeel in de grote eenmansexhibitie.
Eefje Verstraelen Nomadconstruction II.I, 2007

De pallet is dankbaar bouwmateriaal. Eefje Verstraelen heeft een passie voor standaard Euro-pallets. Zij fascineren haar om hun industriële uiterlijk, hun praktische imago en hun sterk modulaire karakter. Ze hebben een grote affiniteit met haven en industrie. Bij Eefje Verstraelen laten ze zich stapelen tot clusters, labyrinten en torens die niet tot hun oorspronkelijke bedoeling behoorden, maar die ook zo zonder meer overtuigen. En met inachtneming van hun maatverhoudingen lenen zij zich bovendien nog voor verdere uitvergrotingen of verkleiningen. De combinatie van het grove grenen en de zoetige houtlucht maken de pallets onweerstaanbaar. De brandmerken van de landen van herkomst herinneren aan wereldhandel en mobiliteit: de lusten en de lasten van globalisering en migratie.

Justin Wijers Suicide Bomber, 2006

Justin Wijers ontleent de enscenering van zijn tekeningen dikwijls aan beelden van vreselijk geweld en andere onbevattelijke ellende op het internet. Lichamelijke contouren worden vaardig opgetuigd met ogenschijnlijke trivia:flarden tekst, florale motieven, lijnen, pictogrammen, krabbels. Opvallend is het gebruik van expressieve, soms uitgesproken psychedelische kleuren. Daarmee verleidt Justin Wijers de kijker zich voor even te verliezen in een voorstelling waarvan de gruwelijke portee hem eerst bij nader inzien plotseling duidelijk wordt. Hij tekent verschrikkelijk mooi om ons met de rauwe werkelijkheid te bestoken. Maar zijn tekeningen zijn wars van de sensatiezucht die kenmerkend is voor de dagelijkse exploitatie van menselijk leed in de media. Hij doet een beroep op gewaarwordingen die nog net niet volledig waren afgestompt. 

Aram Tanis Blowing Smoke and Seahorses, (27/40)

Map met 10 editieprints, MK Edition Blauw.

Aangekocht via Stichting MK Award, een initiatief van een aantal nauw betrokkenen bij de voormalige MKgalerie Rotterdam/Berlin van Emmo Grofsmid en Karmin Kartowikromo, die op 6 juni 2011 bij een auto-ongeluk op het leven kwamen. De Kunstcommissie Hogeschool Rotterdam heeft 1 van de drie luxe editieportfolio’s aangekocht in een gelimiteerde oplage van 40, met prints van 10 gerenommeerde kunstenaars die verbonden waren aan de voormalige MKgalerie Rotterdam/Berlin.

Maarten Janssen 316254, 2000

Maarten Janssen schildert aan de hand van willekeurige factoren die hem een set van kleuren en vormen opleveren waarmee hij verder overweg kan. Hij bewerkt het doek met dobbelsteen en zakjes verf. De zijden van de dobbelsteen heeft hij in verschillende tinten gedoopt. Sporen en spetters zijn beslissend voor het vervolg. Zij bepalen hoe het canvas wordt ingevuld. Deze procedure vertoont overeenkomsten met de fundamentele schilderkunst. Maarten Janssen relativeert de rol van de kunstenaar als auteur van het kunstwerk. Hij geeft de beslissingsbevoegdheid uit handen en dat staat haaks op benaderingen waarin de expressieve toets en het handschrift de boventoon voeren. Bij Maarten Janssen is het schilderij de resultante van toevallige oorzaak en noodzakelijk effect. Het gehoorzaamt aan een eigen wetmatigheid.

Bouke Ylstra Jazz I, mei 1998

Hoe verschillend van formaat en techniek het werk van Bouke Ylstra ook is, hij had altijd wat te vertellen. Van de bescheiden ets tot de monumentale wandschildering ontvouwde hij een kaleidoscopisch universum. Vaak zijn het de kleine anekdotes die er toe doen: trapportaal, tuin, schutting, boze man, mooie vrouw, biljarters, hoed, atelier,evenwichtskunstenaar, Jopie Slim & Dikkie Bigmans. Maar Bouke Ylstra had ook oog voor lucht- en ruimtevaart, de Rotterdamse haven en de Negev-woestijn. Alles wortelde in schetsen: bijna dagelijks maakte Bouke Ylstra  kleine tekeningen in dagboeken. Aan deze invallen dankt het verdere oeuvre zijn ontstaan. ‘Mens en omgeving’ is het centralethema. Mensen worden op hun plaats gezet. Ze krijgen ruimte om zich te vermaken, zich te verwonderen of zich te kwellen. Of zich een air te geven.

Otto Egberts Migrating disease, 2005

De surreële schilderijen en tekeningen van Otto Egberts stemmen niet bepaald vrolijk. De teneur is overwegend somber. Otto Egberts heeft zo zijn twijfels over de zin van het bestaan. Zijn mensen zijn uit wormstekig hout gesneden. Ze ogen kwetsbaar en wezensvreemd. Bijna altijd zijn ze alleen. Soms liggen ze op bed, besluiteloos en treurig. De treurnis valt ook aan de verf af te lezen. Grijstinten domineren. Gaandeweg zijn de mensen uit beeld geraakt. De afgelopen tijd is Otto Egberts eindeloos aan het schuren en gummen. Een vaalwit oppervlak toont de sporen van ingespannen arbeid. Zwoegend heeft de scepticus zich een weg naar een ijle expressiviteit gebaand. Het surreële is aangrijpend kale ruimtelijkheid geworden. Het beantwoordt aan niets anders dan aan de stuurloosheid van de inspanning. Alles is leegte.

Henk de Looper z.t., 1993

Henk de Looper was bovenal graficus. De droge naald lag altijd voor het grijpen. Gaandeweg breidde hij zijn werkveld uit met olie- en aquarelverf, inkt en krijt. Op het einde van zijn leven nam hij noodgedwongen zijn toevlucht tot pen en potlood op handzaam formaat. Steeds ging het hem om abstracte voorstellingen op het platte vlak. Geometrische figuren vormden het uitgangspunt. Met driehoek en ellips wist Henk de Looper een ruimtelijkheid tot stand te brengen die de voor hem zo kenmerkende discretie bezat. Aan licht kende hij een grote waarde toe. Een fijnzinnig lijnenspel roept het licht in verschillende schakeringen tevoorschijn. Het licht manifesteert zich bij uitstek in de mandorla. Deze vorm is een traditioneel teken van de transfiguratie – de stralende verheerlijking na de dood. Aan deze eerbiedwaardige traditie bleef Henk de Looper trouw.

Carine Hooykaas Vrij 4/5, 2003

Carine Hooykaas bedient zich van fotografie, acrylverf en aquatint. Ze benadert haar onderwerpen als een geduldige documentalist. Landschappen en mensenlevens worden op een systematische manier in ogenschouw genomen. Hun weergave berust op verschillende overwegingen. De landschappen verraden een interesse voor de geometrie van kavels,wegen, wallen en sloten. Zij verdichten zich tot abstracte kleurvlakken in aquatint. De mensenlevens worden in foto’s en schilderijen gearchiveerd. Carine Hooykaas presenteert het biografische en deels ook autobiografische materiaal uit het familiealbum of van de overburen in heldere compartimenten. Ook hier weer vlakken, diagonalen en rechthoeken.Zodoende is de diffuse foto in een formele vormgeving verankerd.

Koen Taselaar 25 TANKS, 2007

Overvolle vellen laten er geen twijfel over bestaan: dit zijn tekeningen van Koen Taselaar. Zijn potloden, fineliners en markers slaan werkelijk geen centimeter over. De arcering is alomtegenwoordig. Koen Taselaar werkt sinds een paar jaar aan platenhoezen en flyers van denkbeeldige bands. De tracklists van groepen als The Inside JokersIdiot Villages of The Overlappers zijn om te smullen. Het plezier spat ervan af. Begin en einde zijn zoek, voor of achter doet niet ter zake: dit is het zinderende leven waarin horen en zien je vergaat. Koen Taselaar heeft een krachtige antenne voor ruis en gekte.Voor elke oprisping heeft hij een actie paraat. Vaak ondersteunt hij het beeld met tekst. De vindingrijke typografie vergroot de anarchistische uitstraling van de tekening. Juist het woord ‘whaaam’ is daarvoor heel geschikt.

Eveline Visser Yellow Planet, 2007

Met een verbluffend gemak zet Eveline Visser haar wereldbeeld in de verf. Op rake momenten onderbreekt zij haar soepele penseelvoering met krachtige accenten. De transparante dekking van de sterk verdunde verf laat de ondergrond gul doorschemeren. Het wit op grijs en het wit op wit zijn fraai aangelegd. Maar hoe virtuoos ook, niet het gebaar maarde inhoud is hoofdzaak. Eveline Visser is in al haar vezels op verklaring en zingeving bedacht. Daartoe bedient zij zich van uiteenlopende formaten en technieken. Haar werkveld bestrijkt ook installaties, modellen en objecten. Met dit arsenaal houdt zij ons onze menselijke tekortkomingen voor en zint op mogelijkheden om aan de vuile realiteit van frictie en onmacht te ontsnappen. Te midden van alle schermutselingen bouwt zij aan een lanceerbasis voor een odyssee naar het onbekende.  

John van ’t Slot z.t., (Haas), 2008
Woody van Amen Jingle Bells, 2000

Woody van Amen maakte begin jaren zestig furore als Nederlandse exponent van de pop art. Zijn werk ademde de geest van de toenmalige tegencultuur: ludieke assemblages van alledaagse items spotten met consumptiedwang, klootjes volken politieke hypocrisie. Eind jaren zestig breekt een periode van nader onderzoek aan en experimenteert Woody van Amen met uiteenlopende zaken als neon, perspex en ijs. Vanaf de jaren zeventig leiden reizen naar onder andere Vietnam, Birma en Indonesië tot adaptaties van Oosterse thematiek. Tijdens een bezoek aan  Zwitserland raakt hij in de ban van het silhouet van de Matterhorn. Ook de latere jaren zijn buitengewoon productief. Dat bewijzendagboektekeningen, aquarellen, collages, schilderijen en ruimtelijke objecten. In die veelheid valt een fascinatie voor het dubbelkruis op – de TAXAT.

Peter Otto z.t., 1998

Peter Otto schildert zijn schilderingen als beelden waar je tegenop kunt lopen en hij beeldhouwt zijn beelden als schilderingen waar je omheen kunt lopen. Ze zijn de fysieke reacties op zintuiglijke impressies en als zodanig roepen ze een ambivalente wereld op. Ze paren tegenstelling aan tegenstelling: duister en raadselachtig versus helder en delicaat,welbehagen versus ongemak, hoop versus vertwijfeling, tintelend genoegen versus hartgrondige afkeer. In weerwil van de wrijving zijn de elementen innig met elkaar verstrengeld. Niets heeft de overhand. De ambivalentie krijgt vaste vorm in verf, gips, brons en keramiek. Elke uitvoering is een tot de verbeelding sprekende mix van eigenschappen, variërend van de ruwe bewerking tot de gepolijste verfijning – een fremdkörper dat aanzet tot bewondering of verguizing.

Erik Sep Dordtselaan
Kim Hospers “PICT0045.jpg”, 1/7

De etsen en tekeningen van Kim Hospers nemen de multimediale manipulatie van kijklust als de maat. Daar is tegenwoordig alle reden toe. Onze beeldschermcultuur is van infotainment vergeven. Zetbazen van mondiale vermaaksindustrieën hebben hun visuele producties toegesneden op dramatisering, versimpeling en prikkeling. Met een immens aanbod van spektakel jagen de beelden kramers op aandacht. Spektakels dienen de kijkers met ‘gefictionaliseerde belevenissen’ te paaien. Of het nu gaat om hongersnood, een tsunami, dierenleed, een elfstedentocht of het weer,personality, seks, spanning en sensatie staan borg voor reuring. Bij Kim Hospers krijgt de imagineerder zijn trekken thuis.Met een treffende repliek in die ene ets of tekening weet hij zelfs nog de meest gelikte montages van geweld en verleiding te fnuiken

Risk Hazekamp Giant, 2001

Risk Hazekamp is Risk Hazekamps favoriete fotomodel. Ze sleutelt aan gender en ondergraaft daarmee het culturele onderscheid tussen ‘vrouw’ en ‘man’. Nu eens staat ze à la James Dean in stoere spijkerkleding op een filmische prairie,dan weer is ze covergirl van een glossy. Haar foto’s trekken conventionele verbeeldingsvormen in twijfel. Vrouwelijk en manlijk zijn vlottende kwalificaties. Risk Hazekamp bespeelt beide registers. Zij portretteert zichzelf als een androgyne grensganger (v/m) in een mediagenieke setting. Een cowboy in technicolor duidt bijvoorbeeld op de heroiëk van Hollywood. Maar de toeschouwer aarzelt: is deze filmster een vrouw of een man? Risk Hazekamp fotografeert analoog en bewerkt haar prints nooit achteraf. Daarom zijn haar foto’s echt net echt. Net als de stereotypen.

Harold Linker ‘Save me for the night’, 2006, serie van 2

De tekeningen en schilderijen van Harold Linker grossieren in voosheid. Groezelige accenten laten niets aan duidelijkheidover: hier kraait de zonderling victorie. Foute karakters doen hun foute dingetjes in de plastic entourage van Linkerland.Een overgeseksualiseerde Bambi staat in vol ornaat te kijk. Een gulzige Knabbel doet zich te goed aan een Big Mac. Hetduivelspact tussen winstbejag en extravaganza wordt met logo’s en gadgets beklonken. Harold Linker kleurt ook zijngrote houtskooltekeningen met verf. De fluwelen schets valt aan polychrome branie ten prooi. Een kakelbonte stoet vanpapieren vogels, vlinders en bloemen zorgt voor extra drukte. De geest is uit de fles. De weergave van een museum metzwarte doeken aan de wand maakt een machteloze indruk. Tegen Harold Linkers oogappels is geen kruid gewassen

Ditty Ketting No title, 2011 (27/40)

Map met 10 editieprints, MK Edition Blauw.

Aangekocht via Stichting MK Award, een initiatief van een aantal nauw betrokkenen bij de voormalige MKgalerie Rotterdam/Berlin van Emmo Grofsmid en Karmin Kartowikromo, die op 6 juni 2011 bij een auto-ongeluk op het leven kwamen. De Kunstcommissie Hogeschool Rotterdam heeft 1 van de drie luxe editieportfolio’s aangekocht in een gelimiteerde oplage van 40, met prints van 10 gerenommeerde kunstenaars die verbonden waren aan de voormalige MKgalerie Rotterdam/Berlin.

Burgert Koonijnendijk Het ritselen, 1985

De schilderijen en fotowerken van Burgert Koonijnendijk zijn de neerslag van een jarenlange omgang met de naïveteit van de kijker. Het werk maakt een toegankelijke indruk. De afbeeldingen zijn helder en herkenbaar. Burgert Koonijnendijk kent zijn klassieken. Hij loodst de toeschouwer een wereld binnen waarin matrozen nog zeebonken waren, boksersprijsvechters, coureurs snelheidsduivels en piloten aviateurs. Met speels gemak nemen zij de kijker voor zich in. Kijkt deze nauwkeuriger, dan doorziet hij de subtiele manipulatie. De ensembles van Burgert Koonijnendijk zijn allesbehalve naïef.Hij heeft het boek op de juiste bladzijde opgeslagen: “Hier stuiten we wellicht op de wortels van de gedachte dat de perspectief niets anders is dan een conventie en dus de wereld niet afbeeldt zoals zij is.” Een behartenswaardige opmerking.

Rikkert Mullenders Academieplein (1/15)

Hebben wij de stadslandschappen van Rikkert Mullenders inderdaad aan zijn werk in de postbezorging te danken? Dat is tenminste wel de vraag die hij zelf – half gekscherend – opwerpt. Hoe dan ook, op een gegeven moment begon hij in zeefdruk en etsen met steden. Hij raakte er meer en meer van overtuigd dat dit onderwerp zijn bestemming was. Al doende werden de stadslandschappen gedetailleerder. De mateloze detaillering beantwoordt aan een hang naar spanning en sensatie. Rikkert Mullenders ervaart echte steden namelijk als tamelijk vervelend. Voor figuren als hij valt er maar bitter weinig te beleven. Zijn architectuur doorbreekt de sleur. In energieke lijnen schetst hij het alternatief. Van hem mogen stedelingen zich ongegeneerd uitleven. Zijn stad moet spetterend zijn.

Johan Meijerink Nuts, 2009 – 2010

Johan Meijerink heeft kunnen terugzien op een werkzame levensloop. In de jaren tachtig diende de sculptuur zich aan: betrekkelijk kleine objecten, bescheiden van aard, gegoten in brons, met een duidelijke onderlinge verwantschap. Het zijn hermetische beelden. Geduldig polijsten heeft ze hun glanzende oppervlak bezorgd. De buitenwereld ketst in ijle spiegelingen op hen af. Buiten blijft buiten, binnen blijft binnen. De reflectie werkt als een glinsterend pantser dat ontoegankelijkheid uitstraalt. Al naar gelang waar de beelden worden geplaatst, verschieten ze van glans. Deze kameleontische weerkaatsing is Johan Meijerinks forte. Het wereldschuwe object geeft uitdrukking aan een permanent streven naar stilte en harmonie. Vorm en materiaal staan in dienst van de symboliek van dit werk: compacte kunst,transcendente aspiraties.

Ton Kraayeveld Schreeuw, 1997
Froukje Tan Chorasjaja Pogoda (1993, 20 min), De zaak van Traan (1996, 10 min), Ode aan de 2e Flat (1996, 13 min), OMA (1994), Polen (1993)

Al in haar vroege video’s probeerde Froukje Tan aan gewone dingen een onalledaagse draai te geven. Het zou een kenmerkende houding voor haar verdere carrière worden. Inmiddels heeft Froukje Tan zich tot een spraakmakende filmmaker ontwikkeld. Zij heeft haar sporen ruimschoots verdiend met vrij werk, met voldragen speelfims, met pakkende documentaires en met producties in opdracht. Haar single plays waren bij de VPRO en de KRO te zien. Ook nu nog wil zij aan gewone dingen een onalledaagse draai geven. Want, zegt ze, we weten niet wat we niet zien. Om op te merken hoe fraai het ritme van een oerdegelijk flatgebouw eigenlijk is of om uit te dokteren hoe een tranenmeisje aan een tranenwinkel begint, moet je in elk geval een onbevangen instelling hebben. Die onbevangenheid tekent Froukje Tan ten voeten uit.

Melle de Boer 161 Devils Dancing, 2009

Dat de tekenaar Melle de Boer en de Country Noir musicus John Dear Mowing Club in één en dezelfde persoon verenigd zijn, hoeft niemand te verbazen. Melle de Boer tekent als een bevlogen improvisator. De tekeningen zijn onnavolgbaar geestig. Ontmythologisering van rolmodellen en schoolvoorbeelden is het hoofdthema. Het obligate image van winnaars en verliezers wordt in een tragikomisch daglicht gesteld. Melle de Boer kent die beeldvorming maar al te goed van de computerspelletjes waaraan hij als kind verslingerd was. Hij doorbreekt de ban van monsters, schurken, redders, levels en scores. De kunstenaar schoeit de stof op een andere leest. In tekst en beeld strooit hij met nieuwe vondsten. De zijne. Heden en verleden vervloeien. Super Mario als gevallen aartsengel? Nou ja, waarom eigenlijk niet.

Ronald de Bloeme Extract, 2009

Ronald de Bloeme is gefascineerd door de retoriek van merken en verpakkingen. Waaraan danken ze hun overredingskracht? Producenten bedienen zich van vormen, kleuren, motieven en patronen om hun producten aan teprijzen. Klanten bezwijken voor de verleiding om zich met koopwaar een gedeelde leefstijl aan te schaffen. Mensen zijn vooral in winkelcentra elkaars gelijken. Ronald de Bloeme ontfermt zich in zijn schilderijen over de visuele consumptiedwang. Hij ontregelt vormen en motieven en herschikt kleuren en patronen. De effectvolle desinformatie wordt breed uitgemeten. Op grote doeken prijken de resolute en verrassende assemblages van geabstraheerde citaten.De verf is in aantrekkelijke formaties van hoogglans en mat aangebracht. Oxiderend goudpigment steekt alle branding naar de kroon.

Larry Rivers Bill Dok, 1992, oplage 24/25

Yitzhok Loiza Grossberg ging vanaf 1940 verder als Larry Rivers door het leven. Hij wordt als één van de peetvaders van de pop art beschouwd. Al vroeg in de jaren zestig onderkende hij de impact van de massamedia. Gaandeweg onderscheidde hij zich met typisch eigentijdse historiestukken, waarin Grote Personages en Belangrijke Gebeurtenissengezelschap kregen van folklore, sigarettenmerken, nieuwsfoto’s en kitsch. De doeken maken een voorwerp-achtige indruk en zijn in dat opzicht verwant met de combine painting van Robert Rauschenberg. Larry Rivers bleef tot het einde toe actief. Hij deed van zich spreken met een imposante reeks van schilderijen, plastiek, tekeningen en grafiek. De latere stijlkenmerkt zich door een synthese van mimesis en non-representatie. Grove streken en delicate structuren houden elkaar in evenwicht. Nog steeds.

Hidde van Schie De Onbegrepen Regenboogvogel, 2008
Hidde van Schie is van vele markten thuis. Bij hem gaan muziek, theater en beeldende kunst moeiteloos samen. Hij schakelt soepel over van schilderij, collage en sculptuur naar performance en popsong. Hij zet zich vol overtuiging af tegen de esthetisering van het actuele wereldbeeld. In tijden van universele mooimakerij heeft schoonheid zich uitgeleverd aan mode, lifestyle, sport, porno en reclame. Deze omstandigheid laat de kunstenaar geen andere keuze dan de provocatie. Hidde van Schie is daarom provocateur. Hij provoceert met overkill. Zijn grote schilderijen vormen een geschikt platform. Eigenlijk zijn ze te kleurig. Rood, roze, geel, paars en groen vloeken opzichtig. De verf druipt van het
canvas. De huilende vogels slaan alles. Ze zijn pertinent niet mooi. Maar het publiek krijgt de show die het verdient. Vogel na vogel.
Han Hoogerbrugge 7 hoofdzonden 1/14, 1998

In 1998 vroeg Profielen, het onafhankelijke magazine van de Hogeschool Rotterdam, Han Hoogerbrugge om een beeldverhaal. Het werd een serie over de zeven hoofdzonden. De zondaar was Han Hoogerbrugge’s alter ego, een neurotisch heerschap in zwart pak dat maling heeft aan de rest. Deze ‘Han Hoogerbrugge’ is inmiddels een bekende Nederlander, prominent aanwezig in kranten, bladen, musea, galeries en op internet. Het besnorde personage staat garant voor onhebbelijke obsessies en bizarre situaties. Hij is het boegbeeld van een bijdetijdse kunstenaarspraktijk waarin de grenzen tussen hoog en laag zijn geslecht. In klare lijnen peilt Han Hoogerbrugge de dromen, verwachtingen,ervaringen en angsten van zijn evenbeeld. De kleine demon blijft werkelijk niets bespaard.

Daria Scagliola Serra, 1997

Daria Scagliola beoefent documentaire, illustratieve en geënsceneerde fotografie. Zij richt zich met name op de kwaliteit van de gebouwde omgeving. Haar aandacht gaat uit naar samenhangen, contrasten en gebruiksmogelijkheden. De foto’s hebben dikwijls een narratief gehalte. Zij verhalen van wonen, werken, opgroeien, spelen en leren. Ze onderzoeken of enzo ja, in welke mate, de gebouwde omgeving aan leefbaarheid voldoet. Daria Scagliola fotografeert zowel in kleur als zwartwit. Zij werkt doorgaans in opdracht maar toont zich steeds weer in staat de opgave duidelijk naar haar hand te zetten. Opvallend is de digitale wax print op laminate-bond papier. Ouder werk echoot na in reproducties van eerdere afdrukken. Het karakteristieke raster bekrachtigt de vergroting met een persoonlijk stempel.

Marie Civikov Plastic, 2011

Marie Civikov schildert uitbundige episodes uit het gemedialiseerde bestaan. We herkennen haar heldinnen en helden van de babbelbox, de reclame, de vakantiebeurs en de meubelboulevard. In heftige kleuren schreeuwen zij om aandacht. Marie Civikov heeft hen in scherpe belijningen gevangen, om aan te geven dat ze aan hun rollen vastzitten. Waartoe zijn zij op aarde? In elk geval voor zichzelf, voor fun en entertainment. Liefst leefden zij zich uit in ongeremde consumptie. En als het allemaal zo vlot niet wil lukken, dan is er nog altijd een gedeelde nikserigheid om mee te flirten. Toch vervalt Marie Civikov niet in moralisme. Daarvoor is zij teveel met haar personages begaan. Haar schilderijen tonen mededogen met deze humane menagerie. Want gevoelens van lijdzaamheid en verlorenheid zijn ons vertrouwder dan we dachten.

 

Hans Wilschut Limited Edition, Centraal 2014, editie 11/30

Hans Wilschut fotografeert stadsgezichten, vaak badend in kunstlicht bij het vallen van de avond. Het zijn urbane stills. Ze vertonen geen spoor van bedrijvigheid. Het grootstedelijk decor wacht in cineastische gloed op actie, maar de set ligt er verlaten bij. De onwezenlijke stilte krijgt extra gewicht doordat Hans Wilschut de stad op afstand monstert. Om scherper waar te nemen doet hij telkens een stap terug; en dit versterkt de totaalindruk. Hij is de outsider die het overbekende met nieuwe ogen opneemt. Dat is een bijzondere benadering, want juist omdat mensen in hun omgeving opgaan, ontbreekt het hen doorgaans aan overzicht. Hans Wilschut is gedistantieerder en zodoende kritischer: kijk, dit hebben jullie ervan gemaakt – in knooppunten, torenflats, shopping malls en emplacementen zien jullie uiteindelijk jezelf.

 

Kim Hospers Begin van de Herfst, 1/10

De etsen en tekeningen van Kim Hospers nemen de multimediale manipulatie van kijklust als de maat. Daar is tegenwoordig alle reden toe. Onze beeldschermcultuur is van infotainment vergeven. Zetbazen van mondiale vermaaksindustrieën hebben hun visuele producties toegesneden op dramatisering, versimpeling en prikkeling. Met een immens aanbod van spektakel jagen de beelden kramers op aandacht. Spektakels dienen de kijkers met ‘gefictionaliseerde belevenissen’ te paaien. Of het nu gaat om hongersnood, een tsunami, dierenleed, een elfstedentocht of het weer,personality, seks, spanning en sensatie staan borg voor reuring. Bij Kim Hospers krijgt de imagineerder zijn trekken thuis.Met een treffende repliek in die ene ets of tekening weet hij zelfs nog de meest gelikte montages van geweld en verleiding te fnuiken.

Peter Otto No. 521, 1/2, 1996

Peter Otto schildert zijn schilderingen als beelden waar je tegenop kunt lopen en hij beeldhouwt zijn beelden als schilderingen waar je omheen kunt lopen. Ze zijn de fysieke reacties op zintuiglijke impressies en als zodanig roepen ze een ambivalente wereld op. Ze paren tegenstelling aan tegenstelling: duister en raadselachtig versus helder en delicaat,welbehagen versus ongemak, hoop versus vertwijfeling, tintelend genoegen versus hartgrondige afkeer. In weerwil van de wrijving zijn de elementen innig met elkaar verstrengeld. Niets heeft de overhand. De ambivalentie krijgt vaste vorm in verf, gips, brons en keramiek. Elke uitvoering is een tot de verbeelding sprekende mix van eigenschappen, variërend van de ruwe bewerking tot de gepolijste verfijning – een fremdkörper dat aanzet tot bewondering of verguizing.

Woody van Amen Double cross, 2000

Woody van Amen maakte begin jaren zestig furore als Nederlandse exponent van de pop art. Zijn werk ademde de geest van de toenmalige tegencultuur: ludieke assemblages van alledaagse items spotten met consumptiedwang, klootjes volken politieke hypocrisie. Eind jaren zestig breekt een periode van nader onderzoek aan en experimenteert Woody van Amen met uiteenlopende zaken als neon, perspex en ijs. Vanaf de jaren zeventig leiden reizen naar onder andere Vietnam, Birma en Indonesië tot adaptaties van Oosterse thematiek. Tijdens een bezoek aan  Zwitserland raakt hij in de ban van het silhouet van de Matterhorn. Ook de latere jaren zijn buitengewoon productief. Dat bewijzendagboektekeningen, aquarellen, collages, schilderijen en ruimtelijke objecten. In die veelheid valt een fascinatie voor het dubbelkruis op – de TAXAT.

Kamiel Verschuren All I know all is known to us all, 2005

Kamiel Verschuren heeft een bijzonder grote actieradius. Hij is sterk op de beïnvloeding van publieke situaties ingesteld.Al naar gelang de omstandigheden switcht hij van tekening, fotografie, grafisch ontwerp en sculptuur naar tekst- of geluidsinstallaties, architectonische- of landschappelijke projecten, sociale acties en culturele evenementen. Andersom is ook mogelijk. Hij opereert zowel individueel als in samenwerking met andere kunstenaars in binnen- en buitenland. De aanleiding kan een stedelijke notitie of een maatschappelijke analyse zijn. Daarbij staat de mobilisering van betrokkenen en belanghebbenden op de eerste plaats. Kamiel Verschuren maakt van de publieke nood een artistieke deugd. Hij werpt zich op als de kwartiermaker van experimenten die niemand anders had kunnen voorzien. Een ware duvelstoejager.

Kees Spermon z.t., 1991

Kees Spermon heeft een markant levenswerk nagelaten. Hij was een bevlogen schilder, tekenaar en graficus.Aanvankelijk werkte hij vooral in zwart en grijs. Voortdurend was hij gespitst op de schaduwen die in zijn verbeelding rondwaarden, geen mensen uit één stuk maar de figuraties die hij in nerveuze kluwens of dynamische lijnen vastlegde.Het verlies van substantie kwam in een melancholiek soort vergeefsheid tot uitdrukking. Deze benadering stelde Kees Spermon in staat eigen levenservaringen in beeldende hypotheses te veralgemeniseren. In de jaren voor zijn dood heeft hij zwart en grijs afgezworen. De meest recente schilderijen kleuren rood, blauw en geel. Maar hoe vrolijk die doeken op het eerste gezicht ook lijken, er speelt zich een drama af. Ook hier is de illusie van vrijheid onvolkomen als de vrijheid zelf.Het existentiële ongerief is onverminderd taai gebleven.

Gerco de Ruijter z.t., editie 3/5, 2003

Gerco de Ruijter fotografeert Nederlandse landschappen met een camera aan een vlieger of heliumballon op een hoogte van 20 tot 100 meter. De camera brengt het terrein als de uitsnede van een abstracte compositie in beeld. Omlijsting en dieptescherpte geven de foto’s een geometrisch aanzien. Gerco de Ruijter licht zijn landschappen uit hun natuurlijke inbedding om des te nadrukkelijker te kunnen inzoomen op hun formele structuur. Herkenbare elementen ondergaan een metamorfose. Ze worden gedesentimentaliseerd. Ze verliezen hun anekdotische lading en ontpoppen zich tot nuchtere data van een schouw. Geen wonder dat de fotograaf zich voor hun kadrering laat inspireren door het standaard areaal dat de veldbioloog voor zijn periodieke inventarisatie van de flora uitzet: het Permanent Kwadraat.

Ben Zegers 3 x nix, 1999 (oplage 10)

De spullen van Ben Zegers lijken op doodgewone dingen uit onze omgeving. Een stoel, een tafel, metrokaartjes, knipsels,kratten, een stuk zeep, een wieg, een hemd, een laars, een sok, een puntenslijper, jas of broek. Teveel om op te noemen.Ben Zegers speelt een spel met hun bruikbaarheid. Eendrachtig spannen zij tegen rationalisaties samen. Herkenbare onderdelen verruilen hun reguliere herkenbaarheid voor de onnavolgbare humor van de toespeling. Fris van de lever beginnen ze aan een vrijgemaakt tracé. Deze beelden zitten barstensvol materie. Het vereist de nodige stuurmanskunst om ze met schaal, kleur, vorm en patroon in toom te houden. Het uiteindelijke resultaat onttrekt zich aan een eensluidend oordeel. Het lijkt wel wat, die Engelse drop, maar toch is het dat net niet.

Hans Houwing z.t. no 170401
Kees Franse Atelier Oranjeboomstraat 5, 1967
Bij leven was er nauwelijks een Rotterdamser kunstenaar dan Kees Franse. Zijn werk bestaat uit meer dan enkel de grote houten appels waaraan hij zijn bekendheid dankt. (De beroemdste staat op Schiphol, maar die aan de Heemraadsingel in Rotterdam, mag er ook wezen). De appels zijn onderdeel van een omvangrijk oeuvre van sculptuur, schilderijen,aquarellen en grafiek. Het heeft allemaal een sterk ambachtelijke inslag en laat zich nog het beste als ‘dienstbare figuratie’ karakteriseren. Aanvankelijk overheerste de vlakke aanpak, later kwam de ruimtelijke wending. Kees Franse stond altijd een breed publiek voor ogen. Voor grote opdrachten in openbare gebouwen en bedrijven draaide hij zijn hand niet om. Kunst als ambacht, dat was zijn streven. Goede en betaalbare kunst, om de bonkige jaren van de Wederopbouw wat jeu te verlenen.
Silvia B Jeux Noirs, 3/3

Silvia B is bekend van haar sculpturen die hybride personages verbeelden – gevangen tussen verschillende leeftijden, geslachten of culturen, of tussen mens en pop of mens en dier. Ook tekeningen, fotowerken en een handschoenenlijn behoren tot haar oeuvre en het maken van tentoonstellingen als curator.

Jeux Noirs is een drieluik van fotowerken waarin zwarte kauwtjes figureren met een bal en feestmuts. Het kan spel zijn of bevel, sarren of narren. De werken maken onderdeel uit van Le Cirque (vanaf 2010), een melancholieke serie, zwart in zwart, van mensen met dierlijke vachten en dieren die menselijke gedragingen vertonen, refererend aan het circusleven.

Arie van Geest Academia Absentia (Acedemia), 2001

Arie van Geest afficheert zichzelf als een makelaar in luchtspiegelingen. Hij heeft ziel en zaligheid in een imposante veelheid van tekeningen en schilderijen gelegd. Het bestand loopt inmiddels uiteen van kunsthistorische motieven,landschapsschoon, striphelden, sprookjesfiguren en romanpersonages tot krabbels, televisiebeelden, filmfragmenten,vakantieverhalen en sportuitslagen. Het geheel begint hoe langer hoe meer op een hybride zelfportret te lijken. Voor de kunstenaar staan onder anderen Pinokkio, Alice (uit wonderland) en Donald Duck model. Toch is dit kunstenaarschap verre van lichtzinnig. Want bij Arie van Geest is het van frivool naar ernstig maar een kleine stap. De zorgvuldige werkwijze van zijn werk contrasteert met de grillige inhoud. Het is niet alles goud wat er blinkt.

Arie Berkulin Beer, 1999

Ook de tekeningen, schilderijen en grafiek mappen van Arie Berkulin tonen hem als een beeldhouwer in hart en nieren. Hij ontwikkelde zich in de loop der jaren tot een onverstoorbare solist die met grote monumentale gebaren de erkenning kreeg die hem toekwam. Op een rotonde vlak bij Eindhoven geeft zijn Swing nog steeds van perspectivische brille blijk.Na een objectiverende, constructivistische periode daagde het besef dat abstractie niet zaligmakend was. Gaandeweg sloop er een zekere speelsheid in Arie Berkulins idioom. Het elementaire vertoog van cirkels, driehoeken,parallellogrammen en ellipsen maakte plaats voor een figuratievere poëtica. Arie Berkulin heeft altijd met betrekkelijk eenvoudige middelen doel weten te treffen. Meer met minder is hem op het lijf geschreven.

Guido de Waart Kwadraatblad, 4/24, 1967

Guido de Waart zet zijn maaksels steevast met de grootst mogelijke aandacht in elkaar. Langzaam maar zeker groeien ze uit tot karakteristieke variaties op een beproefd thema: elke opzet is op het vierkant gestoeld. Dit basale concept biedt Guido de Waart de gelegenheid om kunstwerken in reeksen uit te voeren, ongeacht of het tekeningen, schilderingen of objecten zijn. Het vierkant is voor hem een middel om een effectieve koppeling van verschillende eenheden in een evenwichtige samenhang tot stand te brengen. Het legt hem geen beperkingen op maar bewijst zich als een onuitputtelijke bron waaraan een veelheid van technieken en toepassingen ontspringt. Dit potentieel komt in de cadans van de serie tot uitdrukking. Guido de Waart kan ermee lezen en schrijven. En fluisteren (als het moet).

Jan van Munster Creatief potlood, 1984

Bij Jan van Munster draait het altijd om energie. Vaak is er sprake van elektriciteit, licht of temperatuur, soms ook wel van magnetisme of radioaktiviteit. De energie zit bijna altijd in tegenstellingen besloten. Polariteiten zijn er in vele soorten en maten: licht en donker, hitte en kou, plus en min, stilte en lawaai, vloeing en stolling. Sculptuur maakt de werking van de energie manifest. Dat gebeurt bijvoorbeeld met cirkels en lijnen van neon, zwart stalen ijstafels of roodgloeiende staven. Jan van Munster is niet geïnteresseerd in een metafysica van de energie; hij houdt het konkreet. De kunstenaar is de laborant die processen stuurt. In een eruptie van vindingrijkheid stelt hij de toeschouwer desnoods aan reële risico’s bloot. ‘Aanraken verboden’ betekent dat het kunstwerk werkelijk levensgevaarlijk is.

Peter Otto Legs, 2006

Peter Otto schildert zijn schilderingen als beelden waar je tegenop kunt lopen en hij beeldhouwt zijn beelden als schilderingen waar je omheen kunt lopen. Ze zijn de fysieke reacties op zintuiglijke impressies en als zodanig roepen ze een ambivalente wereld op. Ze paren tegenstelling aan tegenstelling: duister en raadselachtig versus helder en delicaat,welbehagen versus ongemak, hoop versus vertwijfeling, tintelend genoegen versus hartgrondige afkeer. In weerwil van de wrijving zijn de elementen innig met elkaar verstrengeld. Niets heeft de overhand. De ambivalentie krijgt vaste vorm in verf, gips, brons en keramiek. Elke uitvoering is een tot de verbeelding sprekende mix van eigenschappen, variërend van de ruwe bewerking tot de gepolijste verfijning – een fremdkörper dat aanzet tot bewondering of verguizing.

Gert Germeraad Cyrus & Elisabeth, 2004

De kleikoppen van Gert Germeraad herinneren aan de oude gelaatkunde (fysiognomie). Ooit beschreven gelaatkundigen kinnen, wenkbrauwen, lippen, neuzen, oren, kruinen, voorhoofden en jukbeenderen ongeveer zoals de biologen dat deden met hun indeling van flora en fauna. Haakneuzen vielen in ongenade, adelaars neuzen waren geliefd. De gelaatkunde vond een gretig onthaal. Met behulp van metingen werden hele bevolkingsgroepen in categorieën ondergebracht die vandaag de dag ronduit racistisch zouden heten. Want ook al is de neus in fysiologisch opzicht inmiddels slechts één van de uiteindes van een luchtslang naar onze longen, het valt niet te ontkennen dat de oude gelaatkunde veel mensen slachtoffer van rubricering en classificatie heeft gemaakt. Gert Germeraad geeft ze hun waardigheid terug.

Froukje Tan Chorasjaja Pogoda (1993, 20 min), De zaak van Traan (1996, 10 min), Ode aan de 2e Flat (1996, 13 min), OMA (1994), Polen (1993)

Al in haar vroege video’s probeerde Froukje Tan aan gewone dingen een onalledaagse draai te geven. Het zou een kenmerkende houding voor haar verdere carrière worden. Inmiddels heeft Froukje Tan zich tot een spraakmakende filmmaker ontwikkeld. Zij heeft haar sporen ruimschoots verdiend met vrij werk, met voldragen speelfims, met pakkende documentaires en met producties in opdracht. Haar single plays waren bij de VPRO en de KRO te zien. Ook nu nog wil zij aan gewone dingen een onalledaagse draai geven. Want, zegt ze, we weten niet wat we niet zien. Om op te merken hoe fraai het ritme van een oerdegelijk flatgebouw eigenlijk is of om uit te dokteren hoe een tranenmeisje aan een tranenwinkel begint, moet je in elk geval een onbevangen instelling hebben. Die onbevangenheid tekent Froukje Tan ten voeten uit.

Willem Besselink Voorbijgangers, 2011 (27/40)

Map met 10 editieprints, MK Edition Blauw.

Aangekocht via Stichting MK Award, een initiatief van een aantal nauw betrokkenen bij de voormalige MKgalerie Rotterdam/Berlin van Emmo Grofsmid en Karmin Kartowikromo, die op 6 juni 2011 bij een auto-ongeluk op het leven kwamen. De Kunstcommissie Hogeschool Rotterdam heeft 1 van de drie luxe editieportfolio’s aangekocht in een gelimiteerde oplage van 40, met prints van 10 gerenommeerde kunstenaars die verbonden waren aan de voormalige MKgalerie Rotterdam/Berlin.

 

 

 

Otto Egberts z.t., 2011 (27/40)

De surreële schilderijen en tekeningen van Otto Egberts stemmen niet bepaald vrolijk. De teneur is overwegend somber. Otto Egberts heeft zo zijn twijfels over de zin van het bestaan. Zijn mensen zijn uit wormstekig hout gesneden. Ze ogen kwetsbaar en wezensvreemd. Bijna altijd zijn ze alleen. Soms liggen ze op bed, besluiteloos en treurig. De treurnis valt ook aan de verf af te lezen. Grijstinten domineren. Gaandeweg zijn de mensen uit beeld geraakt. De afgelopen tijd is Otto Egberts eindeloos aan het schuren en gummen. Een vaalwit oppervlak toont de sporen van ingespannen arbeid. Zwoegend heeft de scepticus zich een weg naar een ijle expressiviteit gebaand. Het surreële is aangrijpend kale ruimtelijkheid geworden. Het beantwoordt aan niets anders dan aan de stuurloosheid van de inspanning. Alles is leegte.

Map met 10 editieprints, MK Edition Blauw.

Aangekocht via Stichting MK Award, een initiatief van een aantal nauw betrokkenen bij de voormalige MKgalerie Rotterdam/Berlin van Emmo Grofsmid en Karmin Kartowikromo, die op 6 juni 2011 bij een auto-ongeluk op het leven kwamen. De Kunstcommissie Hogeschool Rotterdam heeft 1 van de drie luxe editieportfolio’s aangekocht in een gelimiteerde oplage van 40, met prints van 10 gerenommeerde kunstenaars die verbonden waren aan de voormalige MKgalerie Rotterdam/Berlin.

Saminte Ekeland I am the greatest II, 2010

Saminte Ekeland woekert met verwarring. Haar werk biedt in eerste instantie betrekkelijk weinig houvast. Op plastic folie krioelt het van zwart uitgelijnde figuren, kleurige borduursels van garen van uitgeregen panty’s en vastgespelde en -genaaide lapjes nylon. Elke voorstelling is meerlagig en deels transparant. Naald en draad staan borg voor een even fragiele als opmerkelijke textuur. Aanhechtingen van kranten, bladen, satellietfoto’s, architectuur, medische illustraties, beursnoteringen, familiekiekjes en jeugdherinneringen vergroten de chaos. Maar dan ineens de contouren van harde feitelijkheid. Gemengde gevoelens bekruipen de alerte kijker. Zien is ontrafelen. Tot het beeld van het lichaam op het plaveisel na de explosie zich op het netvlies etst. Saminte Ekeland slaat vakkundig toe. Als een bokser. Wegkijken is geen optie.

Burgert Koonijnendijk z.t., 1968

De schilderijen en fotowerken van Burgert Koonijnendijk zijn de neerslag van een jarenlange omgang met de naïveteit van de kijker. Het werk maakt een toegankelijke indruk. De afbeeldingen zijn helder en herkenbaar. Burgert Koonijnendijk kent zijn klassieken. Hij loodst de toeschouwer een wereld binnen waarin matrozen nog zeebonken waren, boksersprijsvechters, coureurs snelheidsduivels en piloten aviateurs. Met speels gemak nemen zij de kijker voor zich in. Kijkt deze nauwkeuriger, dan doorziet hij de subtiele manipulatie. De ensembles van Burgert Koonijnendijk zijn allesbehalve naïef.Hij heeft het boek op de juiste bladzijde opgeslagen: “Hier stuiten we wellicht op de wortels van de gedachte dat de perspectief niets anders is dan een conventie en dus de wereld niet afbeeldt zoals zij is.” Een behartenswaardige opmerking.

Katrijn Verstegen zonder titel, 2013
Henri Jacobs Il peint le Zodiaque

De tekeningen van Henri Jacobs zijn vensters op een denkbeeldig interieur. Zij bieden zicht op vertrekken waarin zich van alles en nog wat afspeelt. Er zijn rekwisieten, er zijn menselijke gestaltes en af en toe zijn er flarden tekst. De compositie wekt vage vermoedens. De aankleding zweemt naar iets bekends maar is toch eerder verdichtend dan verklarend. Soms zijn de tekeningen verbonden met andere tekeningen, soms refereren ze aan kunstgeschiedenis, soms staan ze op zichzelf. Thema en techniek variëren. Henri Jacobs maakt gebruik van aquarel, potlood en inkt. Bovendien mengt hij figuratie met non-figuratie. Geregeld overschrijft hij uitgekraste notities met een nieuwe – een palimpsest. De tekeningen geven uiting aan innerlijke monologen, theatrale visioenen en sensuele fantasieën. Alleen de tekenaar weet naar aanleiding waarvan ze zijn opgetekend.

Ron van der Ende Fly Over, 2002

Ook na zijn kindertijd bleef Ron van der Ende trouw aan zijn duikboten, vliegtuigen en auto’s. Met name auto’s. Auto’s strelen het ego. Zij beloven je te kunnen gaan en staan waar je maar wilt. De ware auto bevredigt een behoefte aan jeugdige bravoure. Zelf zo’n auto maken was het summum. Dat leek een onmogelijke opgave, tot in een flits het idee van het houten bas-reliëf opkwam. Sindsdien leeft Ron van der Ende zich uit in sloopdeuren en dumpvloeren. Verfresten neemt hij voor lief. Het compacte bas-reliëf is de verkorte en afgeplatte weergave van het origineel. Een enkele foto volstaat als voorbeeld. Aan ingewikkelde werktuigbouwkunde is geen behoefte. Aan trompe-l’oeil des te meer. De autowas opmaat tot een indrukwekkende reeks van constructiekunst. De jongensdroom werpt zijn vruchten af.

Daria Scagliola Kop van Zuid, 1997

Daria Scagliola beoefent documentaire, illustratieve en geënsceneerde fotografie. Zij richt zich met name op de kwaliteit van de gebouwde omgeving. Haar aandacht gaat uit naar samenhangen, contrasten en gebruiksmogelijkheden. De foto’s hebben dikwijls een narratief gehalte. Zij verhalen van wonen, werken, opgroeien, spelen en leren. Ze onderzoeken of enzo ja, in welke mate, de gebouwde omgeving aan leefbaarheid voldoet. Daria Scagliola fotografeert zowel in kleur als zwartwit. Zij werkt doorgaans in opdracht maar toont zich steeds weer in staat de opgave duidelijk naar haar hand te zetten. Opvallend is de digitale wax print op laminate-bond papier. Ouder werk echoot na in reproducties van eerdere afdrukken. Het karakteristieke raster bekrachtigt de vergroting met een persoonlijk stempel.

Ralph van Meijgaard ’08 n.3

Het is aan de schilderijen van Ralph van Meijgaard goed te zien dat hij ook keramiek beoefent. Hij is duidelijk op objectengericht. Hij heeft zich omringd met huiselijke varia. Hij verzamelt petjes, een tennisbal, kop en schotel, een boodschappen mandje en meer van dat soort dingen. Hij brengt ze op een bescheiden maar zelfverzekerde wijze als een collectie van alledaagse merkwaardigheden onder de aandacht. Vertrouwde voorwerpen hebben een gedaante verwisseling ondergaan. Kenmerkende onderdelen zijn uitgeruild. Kleur, vorm en dessin presenteren zich inwisselende allianties. De dingmatigheid van de dingen wordt met een onpersoonlijke toets in olieverf aangegeven. Daarmee prikkelt Ralph van Meijgaard de kijker aan de doeken een eigen invulling te geven. Zijn schilderijen zijn voor combinatie geknipt.

Ton Kraayeveld Niederlassung, 2004
Vanessa Jane Phaff Sally can’t see, 2000

In haar tekeningen en schilderijen beheert Vanessa Jane Phaff een prepuberale kinderwereld waarin het er merkwaardig toegaat. Vooral de meisjes zijn ondoorgrondelijk. Zij blikken een denkbeeldige camera in, verveeld, hooghartig of boosaardig, maar altijd indringend. Zij koketteren met een onbestemde daadkracht. De kijker voelt zich ongemakkelijk.Hier klopt iets niet. Het contrast tussen meisjesachtig uiterlijk en de vastberaden pose is merkwaardig groot. Een voetstuk bezorgt een net iets te jeugdige walkure een onvermoede importantie. Er dreigt wat. Een vertekenend kikvorsperspectief vergroot de dreiging. Aan het gevoel van totale suspense dragen allerlei voorwerpen bij. In deze stillevens verkeert goed in kwaad. Kinderlijke onschuld blijkt een hersenschim. Zelfs bij de blinde Sally. Blinde Sally?

Klaas Gubbels Groene tafel / Vrouw boven tafel, 1987

In de beperking toont zich de meester. Dat gaat zeker voor Klaas Gubbels op. In beeldhouwwerken, tekeningen en schilderijen stelt hij zich met een bescheiden assortiment tevreden: tafel, koffiekan, vrouw, peer, pijp, stoel, schaal, mok,gitaar. Aan deze boedel is hij verknocht. Zijn dingen laten zich gezeggen. Aan zijn wisselende stemmingen hebben zij hun kleuren en vormen te danken. Verleidelijk en dromerig rivaliseren met donker en duister. Lichamen zijn tussen lijst en tafel bekneld. In het privédomein van Klaas Gubbels heerst een gewapende vrede. Pijpen, kannen en stoelen verhouden zich tot peren, schalen en gitaren als hoekig tot rond, staand tot liggend, kil tot warm en wreed tot teder. Er zijn elementen die elkaar aantrekken, afstoten, aanvullen of negeren. Maar wat ze ook uitrichten, ze spreken de taal van de meester.

Martijn te Winkel Ultimate Terresitrial Sollution, 2005

Martijn te Winkel tekent, schildert en print al sinds jaar en dag alsof zijn leven ervan afhangt. Op zekere dag besloot hij aan een eenvoudige Bic genoeg te hebben. Balpen na balpen tekende hij leeg, het ene vel na het andere. Inktblauwe tekeningen rezen in manshoge stapels op. Na verloop van tijd bedaarde de monochrome furie en kwamen ook andere media in aanmerking. Nog altijd houdt Martijn te Winkel zich bezig met wat hem maar bezielt: familie, vrienden en vriendinnen, idolen, trends en lifestyles. Een los motief is meestal de katalysator van een heftig proces. Dat kan een Bob Dylan zijn, of een Kate Moss, zijn ex of zijn zoontje van twee. Martijn te Winkel is ook niet te beroerd om als playboybunny op te draven. Zijn imaginaire atelier is ruimhartig. Het gunt elk facet een werkzaam aandeel in de grote eenmansexhibitie.

Barbara Helmer z.t. #13, 2010

Barbara Helmer tekent onnatuurlijke natuur. Zij werkt naar uitvergrotingen van eigen foto’s: opnames in het voorbijgaan,van landschappen met terloopse sporen van menselijke activiteit. De potloodtekeningen zijn gestapeld; eerst kleur, dan grafiet. Die grijze deklaag tempert het gamma, zoals de avondnevel het late daglicht omfloerst. Onnatuurlijke natuur is het post romantische Arcadië ergens ter hoogte van een pleisterplaats aan de snelweg langs de Veluwezoom. Het panorama past mooi in het frame van de voorruit. Maar in de versie van Barbara Helmer verenigen dag en nacht zich opnieuw tot een elegie. De sensitieve nuancering van de tekening orkestreert gevoelens van vervreemding en bevreemding. De invallende schemering stemt ondefinieerbaar weemoedig. Dit kunstige landschap is een welkome stand-in van ongerepte natuur.

Daria Scagliola Flatmeisje, 1997

Daria Scagliola beoefent documentaire, illustratieve en geënsceneerde fotografie. Zij richt zich met name op de kwaliteit van de gebouwde omgeving. Haar aandacht gaat uit naar samenhangen, contrasten en gebruiksmogelijkheden. De foto’s hebben dikwijls een narratief gehalte. Zij verhalen van wonen, werken, opgroeien, spelen en leren. Ze onderzoeken of enzo ja, in welke mate, de gebouwde omgeving aan leefbaarheid voldoet. Daria Scagliola fotografeert zowel in kleur als zwartwit. Zij werkt doorgaans in opdracht maar toont zich steeds weer in staat de opgave duidelijk naar haar hand te zetten. Opvallend is de digitale wax print op laminate-bond papier. Ouder werk echoot na in reproducties van eerdere afdrukken. Het karakteristieke raster bekrachtigt de vergroting met een persoonlijk stempel.

Johan Meijerink Poifick, 2008

Johan Meijerink heeft kunnen terugzien op een werkzame levensloop. In de jaren tachtig diende de sculptuur zich aan: betrekkelijk kleine objecten, bescheiden van aard, gegoten in brons, met een duidelijke onderlinge verwantschap. Het zijnhermetische beelden. Geduldig polijsten heeft ze hun glanzende oppervlak bezorgd. De buitenwereld ketst in ijlespiegelingen op hen af. Buiten blijft buiten, binnen blijft binnen. De reflectie werkt als een glinsterend pantser datontoegankelijkheid uitstraalt. Al naar gelang waar de beelden worden geplaatst, verschieten ze van glans. Dezekameleontische weerkaatsing is Johan Meijerinks forte. Het wereldschuwe object geeft uitdrukking aan een permanentstreven naar stilte en harmonie. Vorm en materiaal staan in dienst van de symboliek van dit werk: compacte kunst,transcendente aspiraties.

Guido de Waart Linoleumreliëf, 1967

Guido de Waart zet zijn maaksels steevast met de grootst mogelijke aandacht in elkaar. Langzaam maar zeker groeien ze uit tot karakteristieke variaties op een beproefd thema: elke opzet is op het vierkant gestoeld. Dit basale concept biedt Guido de Waart de gelegenheid om kunstwerken in reeksen uit te voeren, ongeacht of het tekeningen, schilderingen of objecten zijn. Het vierkant is voor hem een middel om een effectieve koppeling van verschillende eenheden in een evenwichtige samenhang tot stand te brengen. Het legt hem geen beperkingen op maar bewijst zich als een onuitputtelijke bron waaraan een veelheid van technieken en toepassingen ontspringt. Dit potentieel komt in de cadans van de serie tot uitdrukking. Guido de Waart kan ermee lezen en schrijven. En fluisteren (als het moet).

Gerco de Ruijter z.t., editie 2/5, 2007

Gerco de Ruijter fotografeert Nederlandse landschappen met een camera aan een vlieger of heliumballon op een hoogte van 20 tot 100 meter. De camera brengt het terrein als de uitsnede van een abstracte compositie in beeld. Omlijsting en dieptescherpte geven de foto’s een geometrisch aanzien. Gerco de Ruijter licht zijn landschappen uit hun natuurlijke inbedding om des te nadrukkelijker te kunnen inzoomen op hun formele structuur. Herkenbare elementen ondergaan een metamorfose. Ze worden gedesentimentaliseerd. Ze verliezen hun anekdotische lading en ontpoppen zich tot nuchtere data van een schouw. Geen wonder dat de fotograaf zich voor hun kadrering laat inspireren door het standaard areaal dat de veldbioloog voor zijn periodieke inventarisatie van de flora uitzet: het Permanent Kwadraat.

Pim Palsgraaf Multiscape 13, 2009

De stad teistert de natuur als een gezwel. De hybride multiscapes van Pim Palsgraaf zijn illustratief voor de kwalijke symptomen van de urbanisatie. Opgezette dieren bezwijken haast onder hun last. Ze torsen stedelijke uitwas. De beeldengetuigen van een haat-liefdeverhouding tot hun onderwerp. Pim Palsgraaf maakt voor de woekerende architectuur van verschillende materialen gebruik. Primaire stoffen zijn styrofoam, metaal, hout, plastic, lijm en verf. Verder struint hij rommelmarkten en leegstand af en vindt langs de stoep ook nog wel het een en ander van zijn gading. Voor de detaillering is hij schatplichtig aan modelbouwers die hun hobby vaarwel hebben gezegd en hun spullen op internet in de aanbieding doen. Zo koeken de clusters op het volgzame pak vee aaneen. Maar wie zou in deze sloppen niet willen dwalen en klauteren? Ze vragen erom.

Ton Kraayeveld Heavy Rains, 2004
Lizan Freijsen Van Dortmos
Lon Pennock Epode, 2003

Lon Pennock heeft zich betrekkelijk snel tot een studieuze adept van abstracte kunst ontwikkeld. Hij dankt zijn bekendheid vooral aan zijn beelden, maar daarnaast legt hij zich ook op tekeningen, etsen en collages toe. Zijn ontwikkeling staat in het teken van een intensieve exploratie van de materiële en ruimtelijke grondslagen van de sculptuur. Beide factoren zijn bepalend voor de wijze waarop zijn objecten zich tot hun omgeving verhouden. Het is Lon Pennock altijd om een ‘dragelijke zwaarte’ te doen. Deze inzet komt zowel in monumentale grandeur als subtiele finesses tot uitdrukking. Zijn werk heeft geen sokkel nodig om zich staande te houden. Het bakent zijn eigen groot- of kleinschalige territorium af. Aan de technische uitstraling ontleent het de opmerkelijke pretentie net zo evident te zijn als een sifon of een bascule.

George Belzer De zwaarte van het zwijgen, 2002

De afgelopen veertig jaar heeft George Belzer zich ontpopt tot een bijzondere blik- en koperslager. Kookgerei is zijn specialiteit. Driftig is hij met potten en pannen in de weer. Onder zijn vaardige handen komen hun intrinsieke eigenschappen aan het licht. Kloppen en blutsen, luidt het devies. Hij veruitwendigt de verborgen kenmerken van het gebruiksvoorwerp en verandert het van gebruiks- in kunstvoorwerp. Koken staat in het teken van sterfelijkheid en vruchtbaarheid. George Belzer is geboeid door de symboliek van het keukengoed. De ware keuken is slachthuis en broedplaats in enen. Een uitgebreide inventaris van holle, bolle en ronde vormen geeft uiting aan de verwondering overde cyclus van vergaan en ontstaan. De onderdelen lenen zich altijd voor luchtige montages in wisselende samenstellingen.Gewichtigdoenerij is misplaatst.

Inge Aanstoot Land’s End, 2009

Met felle, jachtige streken zet Inge Aanstoot haar persoonlijke gewaarwordingen in uitdrukkingsvolle schilderijen om. Zij is gegrepen door de wensdromen en schrikbeelden die in een gestage stroom aan haar voorbijtrekken. Gewone dingen krijgen een ongewone meerwaarde. Aan vluchtige belevenissen, grillige voorvallen en steelse handelingen komen betekenissen toe die voor meerdere uitleg vatbaar zijn. Inge Aanstoot laat een diepgravende exegese van haar motieven graag aan anderen over. Ook als er culturele en maatschappelijke verwijzingen in beeld zijn, beperkt zij zich tot een narratief minimum. Haar vrouwelijke hoofdpersonen doen autobiografische elementen vermoeden, maar het blijft gissen naar het precieze wat en hoe. En dat vermoeden sorteert uiteindelijk nog het meeste effect.

Kim Hospers TVKids II, 2004
De etsen en tekeningen van Kim Hospers nemen de multimediale manipulatie van kijklust als de maat. Daar is tegenwoordig alle reden toe. Onze beeldschermcultuur is van infotainment vergeven. Zetbazen van mondiale vermaaksindustrieën hebben hun visuele producties toegesneden op dramatisering, versimpeling en prikkeling. Met een immens aanbod van spektakel jagen de beelden kramers op aandacht. Spektakels dienen de kijkers met ‘gefictionaliseerde belevenissen’ te paaien. Of het nu gaat om hongersnood, een tsunami, dierenleed, een elfstedentocht of het weer,personality, seks, spanning en sensatie staan borg voor reuring. Bij Kim Hospers krijgt de imagineerder zijn trekken thuis.Met een treffende repliek in die ene ets of tekening weet hij zelfs nog de meest gelikte montages van geweld en verleiding te fnuiken.